چرا سریال «جزیره» نیمه کاره ماند؟
سیروس مقدم پاسخ داد

چرا سریال «جزیره» نیمه کاره ماند؟

بنده با این پیشنهاد مخالفت کردم و مطرح کردم که «جزیره» بر اساس دو فصل طراحی و نگارش نشده و بعداز ۸ قسمت کیش، باید بر اساس پایان بندی فصل اول در قسمت ۱۵، بار دیگر بازنویسی و طراحی شود و گرنه، کار به مرور کم قصه و بی بنیه می‌شود و تعلیق محکمی برای نگه داشتن مخاطب برای دیدن فصل ۲ ندارد.
کد خبر: ۱۰۶۴۶۴
بازدید : ۲۰۰
۱۲ ارديبهشت ۱۴۰۱ - ۱۱:۱۱

تا شنید سریال «جزیره» در نظرسنجی خبرگزاری برنا به عنوان بهترین سریال سال ۱۴۰۰ انتخاب شده است لبخندی زد و گفت همه همکاران سریال ساز من زحمت کشیدند، همه بهترین هستند و من از مردمی که ما را انتخاب کردند تشکر می‌کنم.

سیروس مقدم را که با ساخت سریال‌های متفاوت برای تلویزیون به خاطر دارید در گفت و گویی مفصل با ما از «پایتخت» تا «جزیره» گفته است.

سیروس مقدم در گفت و گوی ویژه سال جدید بعد از مدت‌ها لب به سخن گشود و از راز ساخت سریال «جزیره» و نا تمام ماندن این مجموعه تلویزیونی پرده برداری کرد. او این گفتگو را این گونه آغاز کرد؛ با توجه به شرایط کرونایی مملکت، رفت و آمد‌ها محدودتر شده و بیشتر مشغول مطالعه و دیدن فیلم و سریال‌هایی که ندیده ام، هستم.

به تازگی دو جلد کتاب «دختر استالین» نوشته «رزماری سالیوان» و ترجمه‌ی «بیژن اشتری» را تمام کردم که فوق العاده زندگینامه هیجان انگیزی است. واقعا زمین گذاشتن اش ناممکن است.

چرا هیچ سریالی نمیتواند جای «پایتخت» را برای مخاطبان تلویزیون بگیرد؟
هر سال با نزدیک شدن عید وسال نو، این سوال تقریبا توسط همه‌ی کسانی که می‌بینم به عنوان اولین و جدی‌ترین سوال، از من پرسیده می‌شود؟ امسال «پایتخت» داریم یا نه…؟ گویی «پایتخت» به یکی از ارکان اصلی سفره هفت سین مردم تبدیل شده است. مطالبه‌ی مردم «پایتخت» است، هم از ما به عنوان سازندگان و هم از مدیران فرهنگی تلویزیون، اما چه بگویم؟!

«پایتخت» گویی، به یک خلاء فرهنگی و اجتماعی دهه‌ی نود، پاسخگوئی کرد. «پایتخت» حول محور خانواده و اعضاء آن با همه‌ی خوبی‌ها و بدی هایشان آینده تمام قدی بود از اوضاع ما در این دهه. گویی هر کسی، زاویه‌ای از شخصیت خود را در این آینه می‌دید. ابتدا می‌خندید و سپس به فکر فرو می‌رفت؛ و این یعنی رسالت و وظیفه‌ی اصلی یک اثر طنز…

برنامه‌ای برای ساخت سریال جدید در پیش ندارید؟
در حال حاضر، مشغول مطالعه چند فیلمنامه هستم تا یکی را برای ساخت جدی‌تر کنم. اما متاسفانه فیلمنامه‌ها برای من چنگی به دل نمیزند. یا تکراری هستند و یا از فضای ذهنی من دور. به دلیل وحشت از طرح موضوعات اجتماعی، دوستان ترجیح داده اند به عالم فانتزی و خیال بپردازند که تصورش برای من سخت است.

عجله‌ای ندارم، برای ساختن فیلمنامه‌ی معمولی همیشه وقت است، اما من ترجیح می‌دهم فیلمنامه‌ای را کار کنم که به هیجانم بیاورد.

سریال جزیره در نظرسنجی خبرگزاری برنا در میان سریال‌های تلویزیون و پلتفرم‌ها بهترین سریال ۱۴۰۰ شد در این باره صحبت کنید؟
این خبر شما، بهترین عیدی برای من وتیم سازنده است. در این سال ما سریال‌های خوبی از دیگر دوستان هم دیدیم. “زخم کاری” و “خاتون” را پیگیری می‌کردم و لذت می‌بردم. خوشحالم که جزیره توسط مخاطبین ما و بخصوص جوان‌ها دیده شده و در کنار زحمات دیگر همکاران در سریال‌های دیگر به نظرسنجی گذاشته شده است.

می‌دانم که ساخت سریال جزیره با چالش‌هایی همراه بود، چرا ساخت مجموعه «جزیره» با توجه به پتانسیل تیم تولید وشخصیت‌های قصه ادامه پیدا نکرد؟
در این باره با یک مقدمه شروع می‌کنم. حدود سه سال پیش من سریال «خواب زده» را برای روبیکا کارکردم. فصل اول «خواب زده» پخش شد، اما فصل دوم، علیرغم اینکه تولید شد و تدوین و موسیقی و افکت و صداگذاری‌ها انجام شد و آماده پخش گردید، متاسفانه به ناگهان پخش آن متوقف گردید و تا به امروز هم، هیچ دلیل روشن و قانع کننده‌ای توسط پلتفرم و روبیکا و توسکا به تهیه کننده و کارگردان «خواب زده» ارائه نشده است.

منظورم از این مقدمه این بود که: مخاطبین و مردم، نمی‌دانند که سیروس مقدم، کارش را ساخته، آماده پخش کرده، ولی پخش کننده، پخش «خواب زده» را متوقف کرده واز چشم بنده می‌بینند.

در صورتی که کارنامه کاری من در این سی – چهل سال و فیلمی که ساخته ام بیانگر آن است که همواره، پروژه هایم سر وقت شروع و سروقت تمام شده و سر وقت پخش شده است. پس اشکال در جای دیگری است که باید بررسی و پیگیری شود که چرا «خواب زده» علیرغم آماده بودن فصل دومش پخش نمی‌شود. با این مقدمه می‌رویم سراغ «جزیره»

در ابتدا باید عرض کنم که «جزیره» از ابتدا برای ۲۶ الی ۳۰ قسمت به هم پیوسته طراحی شده بود. فیلمنامه با اقتباس و برداشتی آزاد و از رمان‌های پرفروش و کلاسیک فرنگی وادغام آن با طرح فیلمنامه «دلبر دلیر» «علی طالب آبادی» تبدیل به فیلمنامه جزیره برای یک فصل پیوسته ۲۶ الی ۳۰ قسمتی شد. یک سال پروژه مراحل نگارش را طی کرد وسپس با ابرازتمایل فیلیمو، فیلمنامه قانونا در اختیار فیلیمو قرار گرفت و قرار شد برای تولید پروژه بازنویسی مجددی انجام شود.

فصل اولش که شامل ۸ قسمت بود آماده شد و ما فیلمبرداری را شروع کردیم و سه ماه گرم در کیش کار کردیم و سپس برای ادامه قصه به تهران آمدیم. حدود یک ماه در تهران پیش رفتیم که به ناگهان توسط تهیه کننده گان و به توصیه‌ی پلتفرم، شبانه دستور توقف پروژه داده شد.

دوستان پلتفرم معتقد بودند که کار در نیامده و ضعیف است. (آن‌ها بار‌ها راش‌ها و مونتاژ شده‌ها را دیده بودند و در جریان تمامی اجزاء کار بودند، حتی قسمت گریم‌ها و لباس‌ها و بازیگران و…)

اصلا از ابتدا قراری بر دو فصل بودن «جزیره» نبود و اساسا فیلمنامه بر این فصل بندی طراحی نشده بود و یک قصه یکسره و پیوسته‌ای تعریف می‌شد. این مسائل همزمان شد با ورود ساترا به نمایش خانگی، اوضاع نگران کننده اقتصادی و سرمایه گذاران و ترس از استقبال نشدن از کار و ضرر‌های مادی و شاید دیگر عواملی که نمی‌دانم، و به این ترتیب پروژه حدود ۴۵ روز متوقف شد وتیم از هم گسست و بخش عمده‌ای از بازیگران وعوامل فنی، به پروژه‌های دیگر پیوستند.

بحث فصل بندی و فصل ۱ و ۲ تازه در این مقطع و چیزی حدود ۵ ماه بعد از شروع فیلمبرداری و یک سال و اندی بعد از نگارش بازنویسی «جزیره»، مطرح گردید و دوستان معتقد بودند که «جزیره» دو فصل شود و به دو فصل ۱۵ قسمتی تبدیل گردد.

بنده با این پیشنهاد مخالفت کردم و مطرح کردم که «جزیره» بر اساس دو فصل طراحی و نگارش نشده و بعداز ۸ قسمت کیش، باید بر اساس پایان بندی فصل اول در قسمت ۱۵، بار دیگر بازنویسی و طراحی شود و گرنه، کار به مرور کم قصه و بی بنیه می‌شود و تعلیق محکمی برای نگه داشتن مخاطب برای دیدن فصل ۲ ندارد.

دوستان معتقد بودند که فرصت بازنویسی وجود ندارد و به سرعت باید فصل اول را تمام کنیم وگرنه تیم و گروه پخش و پلا می‌شود و این در حالی بود که در این وقفه ۴۵روزه، خود بخود این اتفاق افتاده بود و گروه متلاشی شده بود.

بنده وقتی استدلالات عجولانه و غیرحرفه‌ای دوستان را شنیدم و باتوجه به تجربه‌ی تلخ ناتمام ماندن پخش «خواب زده» از ادامه کارگردانی کار اعلام انصراف دادم. چون مطمئن بودم که لطمه‌ی اصلی این ناتمام ماندن‌ها را مخاطب بیگناه ما می‌خورد که می‌بینید که اینگونه هم شد.

 سریال «جزیره»
در نهایت با وساطت و پادرمیانی چند ریش سفید قابل احترام و پیشکسوت، و قول و قرار‌های جدی و بعضا مکتوب و ضمانت اینکه وقفه چندانی بین فصل ۱ و ۲ نیفتد، من پیشنهاد آخر خودم را دادم. پیشنهاد کردم حالا که اصرار بر دو فصل شدن است.

فصل کیش (۸ قسمت) که سر و ته داشت و از انسجام خوبی برخوردار بود را به عنوان فصل اول پخش کنیم و در این فاصله، معلوم می‌شود که آیا «جزیره» با استقبال روبرو می‌شود و ارزش سرمایه گذاری برای فصل‌های بعدی را دارد یا نه..؟

از سوی دیگر در همین فاصله پخش ۸ قسمت، فیلمنامه بر اساس این فصل بندی جدید، بازنویسی شود که متاسفانه به دلایلی که نمی‌دانم، این پیشنهاد من مورد موافقت قرار نگرفت و شد این چیزی که می‌بینید.

تناقض و تعارضی آشکار، از یک سو، «جزیره» از سوی مخاطبین، استقبال می‌شود و در نظرسنجی‌های شما بین همه‌ی سریال‌ها (با احترام به بقیه سریالها) در صدر قرار می‌گیرد و از طرف دیگر با کمترین حجم تبلیغات و بی خبر ماندن مطلی از آمار ارقام فروش و سکوت محض تهیه کنندگان و پلتفرم، مورد غضب قرار می‌گیرد. یک پارادوکس کامل.

من به نمایندگی از گروه عاشق و با انگیزه و زحمتکش «جزیره» به نوبه‌ی خودم از مخاطبین ومردم و جوانان پی گیر سریال، عذرخواهی می‌کنم و اگر بپرسند از ادامه «جزیره» چه خبر؟ با تاسف فراوان می‌گویم، از روز پخش قسمت آخر «جزیره»، من هم مثل شما در بی خبری کامل به سر می‌برم.

جنس این سریال با ساخته‌های دیگر شما متفاوت بود مشخصا نگاه تان کمی در کارگردانی سریال «جزیره» به سمت مدیوم سینما رفته است موافق هستید؟
«جزیره» داستانی کلاسیک و روایتی خطی و منطبق بر قواعد آکادمیک فیلمنامه نویسی نوشته شده است. یک قصه‌ی عاشقانه بر بستر مسائل اقتصادی و اجتماعی، جنگ همیشگی ثروت و فقر و استحاله‌ی آن‌ها در یکدیگر، به همین دلی برای اجرای کار واستراتژی کلی شاکله‌ی «جزیره» سعی کردم، قواعد کلاسیک را در فرم، نور، میزانسن و دیالوگ‌ها و … رعایت کنم.

دوربین بازیگوشی نمی‌کند و متین و باوقار است. میزانسن‌ها قابل تعریف و دکوپاژ با نما بندی‌های معین انجام می‌شود. از این نظر «جزیره» تجربه‌ای تازه و متفاوت برای من است.

به نظر بچه داستان‌های سریال جزیره می‌توانست داستان‌های مفصل تری داشته باشد که انگار رها شده است در این باره هم صحبت می‌کنید؟
قصه‌ی «جزیره»، از آن جنس است که در چند قسمت اول، بچه قصه‌هایی را مطرح می‌کند (مثل: رابطه مهشید با کریم یا بچه دار شدن ماهک یا گذشته سها و کریم و …) تا سپس در قسمت‌های بعد در تهران به آن‌ها مراجعه و رازگشایی کند؛ که با ناتمام ماندن سریال «جزیره» طبیعتا این کاشت و برداشت، انجام نشد و بسیاری از قصه‌های فرعی الکن ماند مثل: (قصه نرگس و بچه دار نشدنش از سعید یا دختر سرخ و مرگ پدر صحرا، یا رابطه سها وامیرحسین با ارتباط با خانواده کریم و …)

به نظرتان چرا سریال «جزیره» تا این حد توانست نظر مخاطبش را جلب کند؟ قصه؟ بازیگران؟ سبک روایت داستان؟ جغرافیای داستان یا چی؟

الف: سریال‌هایی که پایه و مبنای آن‌ها بر اساس خانواده و روابط تلخ و شیرین اعضاء آن، پیش می‌رود و کشمکش بین آنها، همواره جذاب بوده است. از این لحاظ، «جزیره» تشبیه «پایتخت» است

ب: عنصر تضاد و جابه جایی عناصر تضاد، در فیلمنامه، همواره جذاب است. تضاد بین فقر و ثروت، عشق و نفرت و … در نهایت استحاله دختر فقیر در ثروت و پسر پولدار در فقر…

ج: انتخاب به جا و درست بازیگران که در نقش‌های خود باور پذیر بودند.

د: زیبایی‌ها و جاذبه‌های توریستی کیش و کشورمان، همیشه مفرح بوده است. مخاطب در ۸ قسمت، زیبایی ها، رنگ، نور و شادی و نشاط را در قصه و تصاویر می‌بینید و روح و روانش، آرام می‌شود.

ه: در جامعه‌ی خشونت زده، ویروس مرگبار کرونا، اخبار و حوادث ناگوار جهانی، و سریال‌هایی که با تاکید بر خون و خشونت وخیانت و جنایت و … «جزیره»، مخاطب را برای دقایقی در فضای بی خشونت واسترس کاذب و روابط نامشروع و ناهنجار، دعوت می‌کند. «جزیره»، سریالی سالم و پاستوریزه و ملودرامی عاشقانه با فضایی لطیف دارد که همین باعث شده که مردم، بخصوص نسل نوجوان وجوان ما، به وجبد بیاید.

و: حضور جوانان مستعد و با انگیزه در کنار بازیگران حرف‌های و با تجربه، انتخاب «امیر مقاره» برای نقش ارشد «شاهنگ»، انتخابی هوشمندانه بود که به خاطر محبوبیت ایشان در «ماکان بند» به همراه گویش رهام، باعث همراهی طیف وسیعی از نوجوانان وجوانان وعاشقان موسیقی پاپ با «جزیره» شد. پدر‌ها و مادر‌ها و فامیل، همراه فرزندان خود، سریالی سالم وخانوادگی را دیدند.

ز: موسیقی‌های متنوع و با نشاط و تصنیف‌های عاشقانه وری کلیپ‌ها، در کنار استعداد و نبوغ امیر مقاره دو بعد بازیگری اش، موجب ایجاد هیجان و شور و نشاط و موج جدیدی از ارتباطات و چالش‌های جدید در فضای مجازی را به تسخیر خود درآورد.

ح: ریتم تند وهیجانی و پرکشش در تدوین، مخاطب را با خود در گیر می‌کند. ضرب آهنگ و رعایت اصول تعریف درست قصه در تدوین، مخاطب را خسته نمی‌کرد؛ و در خاتمه، مخاطب جوان، احساس بی احترامی نمی‌کرد واهمیت وتوجه به خودش را درتمام ابعاد سریال احساس می‌کرد و علیرغم جوسازی‌ها و گاف گیری‌های کودکانه و ایجاد جنگ زرگری برای تفرقه انداختن و … به قصه‌ی اصلی و زحماتی که دست اندرکاران «جزیره» برای ارائه‌ی اثری استاندارد، توجه نمودند.

همکاری و ساخت کار برای شبکه نمایش خانگی را پسندیدید؟ به نظر شما چقدر ما در این عرصه موفق عمل کردیم؟
تولید آثاری شبیه آنچه در نمایش خانگی ما تولید می‌شود، در همه‌ی دنیا رایج است؛ بنابراین اصول و قواعد اینگونه سریال سازی، امتحان پس داده وتجربه شده است. در وهله‌ی اول مثلا پلتفرم‌ها دلشان باید برای سرمایه خود بسوزد.

طبیعتا برای تولید، می‌بایستی به دست آدم‌های امین و با تجربه و کار بلد بسپارد. نظارت دائمی و جدی داشته باشد تا مطمئن شوند که پروژه‌ها، طبق زمانبندی و بودجه پیش بینی شده، پیش می‌روند. امیدوارم که «جزیره» تجربه خوبی باشد برای اینکه متوجه شده باشیم، چه کار‌هایی را نباید کرد و چه کار‌هایی را باید کرد. تناقض بین «جزیره» (سریال برتر) و «جزیره» (سریال بدتر) کجاست؟

آیا نمی‌شود که بی غرض و بدون پیش داوری، این پارادوکس را ارزیابی کرد و سپس، با شجاعت نتیجه را اعلام کرد؟
عرضه نمایش خانگی، عرصه ارزشمند وکارآفرین و شجاعانه‌ای است که اگر شفاف و زلال ریل گذاری شود، ما شاهد رقابت‌های سالم و پیش برنده‌ای در عرصه سریال سازی خواهیم بود.

منبع: سینما سینما

ارسال نظرات
نام:
ایمیل:
* نظر:
پیشنهاد ویژه