تصاویر| آشا بهوسله اسطوره بالیوود در ۹۲ سالگی درگذشت؛ پایان یک دوران در موسیقی هند

آشا بهوسله، خواننده افسانه‌ای بالیوود و یکی از شناخته‌شده‌ترین صداهای موسیقی هند، در ۹۲ سالگی بر اثر سکته قلبی در بمبئی درگذشت. خبر مرگ او با واکنش گسترده مقام‌های سیاسی، هنرمندان و هواداران همراه شده و بسیاری از رسانه‌ها از این اتفاق به عنوان پایان یک دوران در موسیقی هند یاد کرده‌اند.

واکنش‌ها به مرگ آشا بهوسله

درگذشت آشا بهوسله خیلی زود به یکی از خبرهای مهم در هند تبدیل شد و موجی از واکنش‌ها را در میان چهره‌های سیاسی، هنری و هواداران او به دنبال داشت. خانواده این خواننده سرشناس تأیید کرده‌اند که او پس از سکته قلبی در بیمارستان بریچ کندی بمبئی جان باخته است. اعلام شده که مراسم خاکسپاری او روز ۱۳ آوریل در شیواجی پارک بمبئی برگزار می‌شود.

نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، در پیامی آشا بهوسله را «صدایی که روح سینما و فرهنگ هند را با خود حمل می‌کرد» توصیف کرده است. او می‌گوید مسیر هنری این خواننده در طول چند دهه، میراث فرهنگی هند را غنی‌تر کرده و بر قلب شمار زیادی از مردم در سراسر جهان اثر گذاشته است. مودی همچنین از ملودی‌های احساسی و قطعات پرجنب‌وجوش او به عنوان آثاری یاد کرده که درخشش آن‌ها ماندگار خواهد ماند.

در شبکه‌های اجتماعی نیز بسیاری از هواداران و هنرمندان با یادآوری ترانه‌های مشهور او، از جمله «Piya Tu Ab To Aaja» و «Chura Liya Hai Tumne»، به مرگش واکنش نشان داده‌اند. او تنها یک خواننده محبوب نبود، بلکه بخشی از حافظه جمعی چند نسل از مخاطبان موسیقی هند به شمار می‌رفت.

آشا بهوسله که بود و چگونه به چهره‌ای ماندگار تبدیل شد؟

آشا بهوسله در سال ۱۹۳۳ در شهر سنگلیِ مهاراشترا به دنیا آمد. او در خانواده‌ای بزرگ شد که موسیقی در آن جایگاهی محوری داشت. پدرش، دینانات منگیشکر، از خوانندگان شناخته‌شده موسیقی کلاسیک هند بود و همین فضا باعث شد آشا از همان سال‌های کودکی با موسیقی مانوس شود. او خواهر کوچک‌تر لتا منگیشکر، یکی از پرکارترین و تأثیرگذارترین خوانندگان هندی، بود و از سنین پایین وارد مسیر حرفه‌ای شد.

آشا بهوسله کار خود را در سال ۱۹۴۳ آغاز کرد و به این ترتیب، خیلی زود پا به دنیای موسیقی حرفه‌ای گذاشت. او در ادامه با تکیه بر توانایی صوتی، تنوع در اجرا و پشتکار بالا، به یکی از چهره‌های اصلی موسیقی فیلم در هند تبدیل شد. همکاری‌های او در دهه‌های ۵۰ و ۶۰ میلادی با هنرمندانی مانند مانا دی، شهرتش را گسترش داد و نام او را در میان خانواده‌های هندی به نامی آشنا تبدیل کرد.

یکی از نکات مهم در مسیر هنری آشا بهوسله این بود که سعی کرد سبک شخصی خودش را پیدا کند. او بعدها گفته بود به موسیقی غربی علاقه داشت و از همان سال‌ها می‌دانست که برای پیدا کردن جای خود در این صنعت، باید سبک رایج خوانندگی را تغییر دهد. به گفته خودش، ترانه «Eena Meene Deeka» نخستین قطعه‌ای بود که آن را با سبک شخصی خود خواند. هرچند نسل قدیمی‌تر از او انتقاد می‌کردند، اما استقبال نسل جوان باعث شد همین تفاوت به نقطه قوتش تبدیل شود و مسیر حرفه‌ای او شتاب بگیرد.

کارنامه هنری آشا بهوسله؛ از بالیوود تا همکاری‌های بین‌المللی

آشا بهوسله در طول بیش از هشت دهه فعالیت هنری، بیش از ۱۲ هزار ترانه ضبط کرد؛ آماری که به‌تنهایی نشان می‌دهد چرا نام او در تاریخ موسیقی هند جایگاهی ویژه دارد. او در سبک‌های مختلفی از جمله غزل، قوالی، پاپ و موسیقی محلی خواند و این تنوع باعث شد مخاطبان بسیار گسترده‌ای داشته باشد. صدای او در فیلم‌های بی‌شماری شنیده شد و بازیگران زیادی بر ترانه‌های او لب زده‌اند.

در زندگی حرفه‌ای او، همکاری با آر. دی. برمن جایگاهی ویژه دارد. آشا بهوسله در گفت‌وگویی در سال ۲۰۲۳ می‌گوید فقط «پانچم» یا همان راهول برمن بود که توانست دامنه واقعی صدای او را آشکار کند. برمن که بعدتر همسر او شد، از مهم‌ترین آهنگ‌سازانی بود که در شکل‌گیری چهره هنری آشا بهوسله نقش داشت. برمن در سال ۱۹۹۴ و در ۵۴ سالگی درگذشت، اما همکاری مشترک آن‌ها همچنان از نقاط برجسته موسیقی هند به شمار می‌رود.

فعالیت آشا بهوسله فقط به هند محدود نماند. او با بوی جرج، خواننده و ترانه‌سرای انگلیسی، نیز همکاری داشت و همین موضوع باعث شد نامش بیش از پیش در سطح جهانی مطرح شود. در سال ۲۰۰۷ نیز همراه با برت لی، کریکت‌باز استرالیایی، قطعه «You’re the One for Me» را اجرا کرد؛ قطعه‌ای که در فصل نخست لیگ برتر کریکت هند هم مطرح شد.

بهوسله تا سال‌های پایانی عمر هم از کار فاصله نگرفت. او در سال ۲۰۲۰ یک برنامه استعدادیابی آنلاین با عنوان «Asha Ki Asha» راه‌اندازی کرد و از شعار «Your Voice, My Choice» استفاده کرد. در سال ۲۰۲۳ هم برای جشن ۹۰ سالگی خود در کوکاکولا آرنا دبی روی صحنه رفت.

افتخارات، زندگی شخصی و میراث آشا بهوسله

در کنار کارنامه پرحجم هنری، آشا بهوسله افتخارات مهمی نیز به دست آورد. او در سال ۲۰۱۱ رکورد گینس را برای بیشترین تعداد ضبط استودیویی ثبت کرد. همچنین دو بار نامزد جایزه گرمی شد. در هند نیز از مهم‌ترین نشان‌ها و جوایز برخوردار شد؛ از جمله جایزه داداساهب فالکه در سال ۲۰۰۰ که بالاترین جایزه سینمایی این کشور به شمار می‌رود. او در سال ۲۰۰۸ نیز نشان پادما ویبهوشان، دومین نشان عالی غیرنظامی هند، را دریافت کرد و در سال ۲۰۲۱ هم با جایزه مهاراشترا بوشان مورد تقدیر قرار گرفت.

او در گفت‌وگویی در سال ۲۰۲۳ درباره رابطه‌اش با موسیقی گفته بود موسیقی برایش مانند نفس کشیدن بوده و تمام زندگی‌اش را با همین نگاه سپری کرده است. او می‌گفت در زندگی از دوران دشوار عبور کرده و بارها فکر کرده شاید نتواند دوام بیاورد، اما در نهایت دوام آورده است.

در زندگی شخصی، آشا بهوسله در ۱۶ سالگی با گنپترائو بهوسله ازدواج کرد. این ازدواج از سال ۱۹۴۹ تا ۱۹۶۰ ادامه داشت. حاصل این زندگی سه فرزند بود؛ دو پسر به نام‌های همانت و آناند، و دختری به نام وارشا که در سال ۲۰۱۲ در ۵۶ سالگی بر اثر خودکشی درگذشت. او بعدها از سال ۱۹۸۰ تا زمان مرگ آر. دی. برمن در سال ۱۹۹۴ با او زندگی مشترک داشت.

میراث آشا بهوسله تنها در تعداد ترانه‌ها یا فهرست جوایز خلاصه نمی‌شود. او از جمله هنرمندانی بود که صدای دوران طلایی بالیوود را شکل داد و مسیر الهام‌بخشی برای نسل‌های بعدی خوانندگان به جا گذاشت. 

منبع: روزیاتو