بازگشت موش فضانورد به زمین و تشکیل خانواده او!؛ کلید معمای سکونت انسان در مریخ حل شد؟
خبر شاید ساده به نظر برسد، اما کلید معمای سکونت آینده انسان در مریخ و ماه است.
«سفرهای فضایی کوتاهمدت، آسیب ساختاری به سیستم تولیدمثل پستانداران وارد نمیکند»
انتخاب موشها برای این سفر تصادفی نبوده است؛ این حیوانات شباهت ژنتیکی بالایی به انسان دارند، بهسرعت تولیدمثل میکنند و پاسخهای فیزیولوژیک آنها به استرس اغلب مشابه بیولوژی انسانی است. اگر فضا بخواهد اختلالی در سیستم تولیدمثل پستانداران ایجاد کند، موشها اولین گونهای هستند که آن را نشان میدهند.
اما مأموریت موشها بدون چالش نیز نبود. به دلیل تغییرات پیشبینینشده در برنامه بازگشت فضاپیمای شنژو-۲۰، اقامت موشها طولانیتر شد و ذخیره غذایی آنها به مراتب کاهش یافت. تیم مهندسی روی زمین در وضعیتی بحرانی قرار گرفت و شروع به آزمایش روی جیرههای اضطراری فضانوردان کرد. از میان گزینههایی مثل بیسکویت فشرده، ذرت و فندق، در نهایت شیر سویا بهعنوان ایمنترین و کارآمدترین ماده غذایی برای نجات موشها انتخاب شد.
در تمام مدت مأموریت، سیستم پایش مبتنی بر هوش مصنوعی بهصورت ۲۴ ساعته رفتار، الگوهای تغذیه و حتی چرخههای خواب موشها را تحلیل میکرد تا هرگونه ناهنجاری یا اتمام ذخایر را پیشبینی کند. همچنین برای حفظ سلامت فیزیکی، محیط زندگی آنها دارای جریان هوای مهندسیشدهای بود که موها و ضایعات را برای جلوگیری از آلودگی محیط، به مخازن فیلتر هدایت میکرد.
دانشمندان اکنون تولهها را به دقت زیر نظر دارند تا ببینند آیا تابشهای کیهانی که مادر آنها تجربه کرده، تأثیری در منحنی رشد یا توانایی تولیدمثل نسلهای بعدی خواهد داشت یا خیر. هدف نهایی، فراتر از مطالعه روی جوندگان است. پیش از آنکه رویای سکونت دائم در ماه یا سفرهای چندساله به مریخ محقق شود، باید به پرسشهای بنیادین پاسخ داد:
زایمان موفقیتآمیز موش فضانورد چین پس از بازگشت از مدار، شاید تمام پاسخها را در اختیار ما نگذارد، قطعاً چراغ سبزی برای پروژههای بزرگتر و گامی بلند برای تبدیل انسان به گونهای چندسیارهای است.