دژ 300 سالهای که در جنگل پنهان شده بود با استفاده از فناوری جدید شناسایی شد
بقایای یک قلعه ناشناخته در شهرستان خوم در شرق لهستان، در پژوهشی با استفاده از اسکن لیزری هوابرد و دیگر تکنیکهای سنجش از دور شناسایی شده است.
فرادید|به گفته کارشناسان، این کشف سهم چشمگیری در درک تاریخ دفاعی منطقه طی سدههای پرتلاطم هفدهم و هجدهم دارد؛ منطقهای که در مجاورت رود باگ و در محل یک مجموعه تاریخی عمارت و پارک قرار گرفته است. هرچند این سازه در زمین مشهود بود، اما تاکنون در اسناد باستانشناسی و حفاظتی تأیید نشده بود. تفسیرهای پیشین نادرست بودند، زیرا بقایا را بخشی از سازهای نعلاسبیشکل میپنداشتند.
به گزارش فرادید، اکنون تحلیل انجامشده با استفاده از LiDAR تأیید کرده که این ویژگیها بخشی از یک استحکامات دژی یا «فورتالیتیوم» هستند که از ویژگیهای زیرساخت نظامی اوایل دوران مدرن بهشمار میرود. تنها بخشی از قسمت شمالغربی باقی مانده، اما نشانههای خاکریزها حاکی از آنست که طرح اولیه احتمالاً مستطیلی بوده و در چهار گوشه آن پیشآمدگیهای جانپناه دژ قرار داشته است.

چنین آرایشی مشخصه سامانههای جانپناه دائمی یا نیمهدائمی است و با اصول مکتب مهندسی استحکامات فرانسه مطابقت دارد؛ بهویژه آن دسته که با نام Sébastien Le Prestre de Vauban پیوند خوردهاند. امروزه خاکریز باقیمانده تا حدود ۲ متر ارتفاع دارد و مساحتی برابر با ۰٫۴ هکتار را در بر میگیرد. پژوهشگران گمان میکنند مجموعه اولیه احتمالاً حدود ۱٫۵ هکتار وسعت داشته و محیطی به ابعاد ۱۲۰ در ۱۴۰ متر را شامل میشده است.
یافتههای باستانشناختی با نقشهنگاری تاریخی نیز پشتیبانی میشوند. این استحکامات در نقشه نظامی اتریشی «وست گالیزین» مربوط به سالهای ۱۸۰۱ تا ۱۸۰۴ بهصورت ویرانه نشان داده شده است. این امر بیانگر آنست که نقش حفاظتی آن تا پایان سده هجدهم به پایان رسیده بود.
نقشههای متأخر قرن نوزدهم فرسایش تدریجی آن را نشان میدهند که احتمالاً هم ناشی از فعالیتهای کشاورزی و هم تغییرشکل چشمانداز بوده است. بخش جنوبی استحکامات در نهایت بهطور کامل از میان رفت؛ شاید در جریان ساخت کلیسای رسولان مقدس پطرس و پولس در قرن نوزدهم.
ارجاعات آرشیوی هم این شناسایی را تقویت میکنند. سندی از سال ۱۶۹۴ به «خندقی» نزدیک رود باگ اشاره میکند و یادداشتی از قرن هجدهم از زمین زراعی نام میبرد که در محلی به «شَفت» معروف بوده و احتمالاً یادگار خاکریزهای از دسترفته بوده است.
پژوهشگران بهطور موقت تاریخ این استحکامات را به قرن هفدهم یا هجدهم نسبت میدهند؛ دورهای که همزمان با یورشهای قزاقها، «طوفان سوئدی» و درگیریهای لهستان و روسیه بوده است.
باستانشناسان اداره کل حفاظت از آثار تاریخی استان لوبلین اعلام کردند: «این کشف چشمانداز تازهای درباره اقدامات دفاعی منطقهای در امتداد مرز رود باگ، در یکی از پرآشوبترین مقاطع تاریخ مشترکالمنافع لهستان-لیتوانی فراهم میکند.»
مترجم: زهرا ذوالقدر