همراهی چاووش با توده
موسیقی «چاووش» در گذر زمان(11)

همراهی چاووش با توده

تاثیر و تاثر چاووش در نوشته آن روزهای محمدرضا لطفی در یکی از روزنامه های وابسته به حزب توده (روزنامه آیندگان، 16 فروردین 1358، ص 6) به خوبی تشریح شده است: «... توده یک مقدار ما را با خودش خواهد برد. در عین حال‌که رسالت هنریمان را داریم
کد خبر: ۱۳۷۴
بازدید : ۳۷۸۶
۱۲ مهر ۱۳۹۴ - ۱۴:۳۶
همراهی چاووش با توده
فرادید| بخش مهمی از موسیقی ایرانی برآمده از جنبشی است که از اواخر دهه 40 در مرکز حفظ  اشاعه موسیقی به سرپرستی داریوش صفوت شروع شد. در مجموعه «صد قطعه موسیقی ایرانی که باید شنید» به تاثیرات این جنبش بر موسیقی چاووش و سه دهه پس از آن می پردازیم.

به گزارش فرادید، تاثیر و تاثر چاووش در نوشته آن روزهای محمدرضا لطفی در یکی از روزنامه های وابسته به حزب توده (روزنامه آیندگان، 16 فروردین 1358، ص 6) به خوبی تشریح شده است: «... توده یک مقدار ما را با خودش خواهد برد. در عین حال‌که رسالت هنریمان را داریم باید ببینیم توده چه حرکتی می‌کند. چون خودمان هم با آن حرکت می‌کنیم.» 

لطفی در این همراهی تا آنجا پیش رفت که هم صدا با اصلان اصلانیان شاعر از «امیر پرویز پویان» نویسنده نخستین اثر تئوریک مارکسیستی در ایران پیرامون مبارزه مسلحانه، در سرود «شب نورد» تمجید کرد (شب و دریای خوف انگیز و طوفان/ من اندیشه های پاک پویان). لطفی خود در مورد چگونگی ساخت این اثر گفته است: «من شب نورد را در همان درگيري ها و حكومت نظامي ها و تيراندازي ميدان انقلاب كه ما هم در ميان مردم بوديم ساختم. بعد از آن اتفاق وقتي با سرو صورت خوني به خانه آمدم در تاريكي به كتابخانه رفتم تا بتوانم شعري براي اين مناسبت ها پيدا كنم. از درون ديوان ها شعر «شب نورد» را پيدا كردم و بلافاصله رفتم ساز را برداشتم و ضبط را روشن كردم و موزيك و شعر و مقدمه را يك شبه ساختم.»

همراهی چاووش با اعتصاب اعضای خانه کارگر، ساخت سرود سپیده با محتوای شعارهای یک گروه سیاسی به نام «کانون صلح و آزادی»(لطفی)، ساخت تصنیف لاله خون شد برای شهدای 17 شهریور (علیزاده)، سرود مرگ بر آمریکا پس از اشغال سفارت(لطفی)، ساخت تصنیف میهن با شعری از احسان طبری (علیزاده)، ضبط آلبوم ریگ ها و الماس ها (شعر خوانی احسان طبری و تارنوازی لطفی) ساخت تصنیف شب نورد برای یکشنبه خونین میدان 24 اسفند یا انقلاب فعلی (لطفی) و بعدها در زمان جنگ تصنیف «عاشقان سرمست» برای اشغال هویزه (لطفی)، تصنیف ظفر برای آزادی خرمشهر(لطفی) تصنیف شهید (علیزاده) «ای پدر» به یاد آیت‌الله طالقانی (لطفی) که همه گواه همراهی این هنرمندان با توده مردم داشت.

اما رفته رفته این همراهی با سویه های حزبی موجب بروز اختلافاتی در چاووش شد. شکارچی و فرهنگ فر به خاطر اختلافات حزبی با دیدگاه سیاسی لطفی به گروه عارف پیوستند و حسین علیزاده پس از ساخت تصنیف مرگ بر آمریکای لطفی از چاووش کناره گیری کرد. حتی شجریان با آگاهی از نیات حزبی لطفی در اجراهای کنسرت سپیده در دانشگاه ملی (شهید بهشتی) یک روز قبل از اجرا از خوانندگی گروه کناره کشید و تنها با پادرمیانی ابتهاج حاضر به اجرا شد و به همین دلیل ناظری خوانندگی این کنسرت در تالار وحدت را به عهده گرفت.

آنچه در ادامه می شنوید سرود شب نورد با آهنگسازی محمدرضا لطفی و اجرای گروه شیدا و دکلمه مرحوم مهدی فتحی بازیگر سینما و تئاتر است که مربوط به کشتار 24 اسفند در میدان انقلاب همزمان با تشیع جنازه شهید نجات الهی است. 


ارسال نظرات
نام:
ایمیل:
* نظر:
نگاه
تازه‌‌ترین عناوین