احتمال تعطیلی موقت سینماها!
برخی فعالان حوزه سینما هشدار میدهند که در صورت ادامه روند فعلی گیشه سینما، اسفند امسال ممکن است یکی از کمجانترین ماهها برای سینما باشد و چرخه تولید و نمایش آثار بیشتر تحت تأثیر قرار گیرد و حتی شاید منجر به «تعطیلی موقت» برخی سالنها شود.
سینمای ایران در حالی به ماه پایانی سال نزدیک میشود که نشانههای رکود بیش از هر زمان دیگری در گیشه دیده میشود؛ از کاهش محسوس فروش تا افت تولید و نگرانی سالنداران و پخشکنندگان درباره آینده اکران.
فعالان این حوزه معتقدند مجموعهای از عوامل اقتصادی، اجتماعی و البته افت کیفیت برخی آثار باعث شده سینما از اولویت سبد فرهنگی خانوادهها فاصله بگیرد.
در گفتوگو با دو فعال سینمایی، یکی مدیر یک مجموعه پردیس سینمایی و دیگری مدیر پخش یک شرکت خصوصی، تصویری روشنتر از وضعیت این روزهای اکران ترسیم شده است؛ وضعیتی که به گفته آنها با ریزش بیش از ۵۰ درصدی مخاطبان، افزایش هزینههای تولید و تبلیغات، ضعف فیلمنامهها و رقابت نمایش خانگی، به نقطهای بحرانی رسیده است.
محمد قنبری مدیر سینما مگامال به شرایط اکران در ماههای پایانی سال اشاره کرد و گفت: اسفندماه به طور سنتی یکی از ضعیفترین زمانها برای اکران فیلمهاست؛ چراکه همزمانی با فیلم فجر و نزدیکی به شب عید باعث میشود بسیاری از تهیهکنندگان ترجیح دهند آثار پرفروش خود را برای اکران نوروزی نگه دارند.
او توضیح داد که در سالهای گذشته برخی فیلمها به دلیل استقبال جشنوارهای، در همین بازه زمانی اکران میشدند تا از فضای شلوغ سینماها بهره ببرند، اما در سالهای اخیر اغلب فیلمهای حاضر در جشنواره از پیش برای اکران نوروز هماهنگ میشوند و اسفند عملاً به دورهای کمرونق تبدیل شده است.
قنبری در پاسخ به این پرسش که آیا اکران فیلمهای توقیفی میتواند به گیشه جان تازهای بدهد، اظهار کرد: برخی آثار که سالها امکان نمایش نداشتهاند، در صورت اکران میتوانند کنجکاوی و استقبال اولیه ایجاد کنند، اما مسئله اصلی کیفیت است.
به گفته او، مشکل امروز سینما فقط زمان اکران نیست، بلکه از مرحله صدور پروانه ساخت و ضعف فیلمنامهها آغاز میشود.
مدیر سینما مگامال با اشاره به افت کیفی در آثار کمدی و اجتماعی افزود: بسیاری از فیلمها از نظر قصه و ساختار فنی دچار ضعف هستند و الگوهای تکراری سالهای گذشته را بازتولید میکنند. همین مسئله باعث شده مخاطب انگیزهای برای حضور در سالن نداشته باشد و سینما از اولویت سبد فرهنگی خانوادهها خارج شود.
بسیاری از فیلمها از نظر قصه و ساختار فنی دچار ضعف هستند و الگوهای تکراری سالهای گذشته را بازتولید میکنند، همین مسئله باعث شده مخاطب انگیزهای برای حضور در سالن نداشته باشد
او همچنین به شرایط اقتصادی جامعه اشاره کرد و گفت: هزینه رفتن به سینما تنها بلیت نیست؛ هزینههای جانبی مانند خوراکیها نیز در تصمیم خانوادهها تأثیرگذار است. هرچند قیمت بلیت نسبت به سایر هزینههای زندگی چندان بالا نیست، اما در مجموع فشار اقتصادی باعث کاهش استقبال شده است.
قنبری هشدار داد، در صورت تداوم این وضعیت، برخی سالنها ممکن است ناچار به تعطیلی موقت یا تعدیل نیرو شوند.
به گفته او، هزینههای جاری سینماها از جمله اجاره، شارژ مجتمع، مالیات، آب و برق بالاست و فروش نامنظم در روزهای میانی هفته میتواند تراز مالی مجموعهها را با مشکل مواجه کند.
او در پایان تأکید کرد: تنها راه عبور از بحران، تولید فیلمهای باکیفیت با کارگردانان و بازیگران شاخص است. اگر آثار جذاب و متفاوت ساخته شود، مخاطب حتی در شرایط سخت اقتصادی نیز برای تماشای فیلم خوب به سینما بازخواهد گشت.
در همین راستا یعنی وضعیت گیشه و ریزش مخاطب در سال جاری و به ویژه در ماه گذشته حمید اسحاقی -مدیر پخش «مهرگان فیلم» - از ریزش بیش از ۵۰ تا ۶۰ درصدی مخاطبان سینما خبر داد و گفت: این کاهش مخاطب در سالهای اخیر روندی مستمر و نموداری نزولی داشته است.
او با اشاره به شرایط اقتصادی و اجتماعی کشور اظهار کرد: مردم در وضعیت فعلی انگیزه و حالوهوای لازم برای حضور در سینما را ندارند. بسیاری ترجیح میدهند اوقات فراغت خود را در خانه بگذرانند و همین موضوع به افت محسوس فروش فیلمها منجر شده است.
اسحاقی با انتقاد از وضعیت کمدیهای روی پرده افزود: مخاطبان از تکرار بازیگران و فرمولهای مشابه خسته شدهاند.
به گفته او، بسیاری از فیلمهای کمدی فاقد قصه منسجم و جذابیتهای تازه هستند و همین موضوع باعث کاهش استقبال شده است. وی تأکید کرد: مخاطب امروز کمدیای میخواهد که علاوه بر سرگرمی، داستان و ترکیب بازیگری متفاوتی داشته باشد.
مدیر پخش «مهرگان فیلم» درباره وضعیت فروش یکی از آثار تحت پخش این مجموعه گفت: با وجود ثبت فروش حدود ۱۴۰ میلیارد تومان، این فیلم هنوز به سوددهی نرسیده است؛ چراکه پس از کسر سهم سالندار، مالیات، هزینههای تبلیغات و سایر کسورات، تنها حدود یکسوم رقم فروش به سرمایهگذار بازمیگردد.
به گفته او، هزینههای تولید و تبلیغات نیز به شکل قابل توجهی افزایش یافته است.
اسحاقی با بیان اینکه افزایش قیمت بلیت میتواند به اقتصاد سینما کمک کند، تصریح کرد: در شرایطی که قیمت بسیاری از کالاها و خدمات افزایش یافته، بهای بلیت سینما همچنان پایین است و تناسبی با هزینههای تولید ندارد.
او همچنین معتقد است مخاطبان نباید از فیلمهای ضعیف حمایت کنند، زیرا این مسئله به تداوم تولید آثار کمکیفیت منجر میشود.
وی در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به فیلمهای توقیفی گفت: در صورت صدور مجوز نمایش برای برخی آثار، میتوان انتظار داشت بخشی از رکود گیشه جبران شود.
به گفته اسحاقی، کاهش تولیدات سینمایی و کمبود فیلمهای آماده اکران نیز از دیگر مشکلات فعلی است. مدیر پخش «مهرگان فیلم» همچنین نمایش آنلاین همزمان با اکران سینمایی را یکی از عوامل آسیبزننده به گیشه دانست و پیشنهاد کرد: فاصله زمانی مشخصی، دستکم چند ماه، میان اکران سینمایی و عرضه در شبکه نمایش خانگی در نظر گرفته شود تا از افت بیشتر مخاطبان جلوگیری شود.
او با اشاره به نوسان شدید فروش در هفتههای اخیر گفت: برخی فیلمها پیش از آغاز فیلم فجر تا ۷۰ درصد افت فروش داشتهاند و ادامه این روند میتواند به تعطیلی یا کاهش فعالیت برخی سینماها منجر شود.
اسحاقی در پایان تأکید کرد: با توجه به شرایط موجود، فعلاً برنامهای برای پخش فیلم جدید ندارد و تصمیمگیری در این زمینه را به سال آینده و روشنتر شدن وضعیت اقتصادی و اجتماعی موکول کرده است.
