کشورهایی که بودجه نظامی آن‌ها در سال ۲۰۲۵ بیشترین افزایش را داشته است + اینفوگرافی

اسپانیا و نروژ در سال ۲۰۲۵ بودجه نظامی خود را حدود ۵۰ درصد افزایش دادند که سریع‌ترین نرخ رشد در میان بزرگ‌ترین هزینه‌کنندگان نظامی جهان است.

کشورهای اروپایی در صدر این رتبه‌بندی قرار دارند، زیرا اعضای ناتو پس از تهاجم روسیه به اوکراین روند بازتسلیحاتی خود را سرعت بخشیده‌اند.

آمریکا، بریتانیا و اسرائیل تنها سه کشور از میان ۲۵ هزینه‌کننده بزرگ نظامی جهان بودند که در سال ۲۰۲۵ بودجه دفاعی خود را کاهش دادند.

روند افزایش توان نظامی اروپا در سال ۲۰۲۵ شتاب قابل‌توجهی گرفت.

در میان ۲۵ کشور دارای بیشترین هزینه نظامی جهان، اسپانیا و نروژ با رشد سالانه حدود ۵۰ درصدی در صدر قرار گرفتند. آلمان، لهستان، سوئد و کانادا نیز افزایش‌هایی بیش از ۲۰ درصد را ثبت کردند.

این اینفوگرافی کشورهایی را بر اساس تغییر واقعی سالانه هزینه‌های دفاعی بین سال‌های ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ رتبه‌بندی می‌کند. داده‌ها از پایگاه داده هزینه‌های نظامی SIPRI استخراج شده‌اند.

جهش بودجه‌های دفاعی در اروپا

کشورهای اروپایی بیشترین افزایش هزینه‌های نظامی را بین سال‌های ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ ثبت کردند؛ موضوعی که بازتاب‌دهنده نگرانی‌های فزاینده این قاره نسبت به تهدیدات خارجی است.

اسپانیا با رشد ۴۹.۶ درصدی و نروژ با رشد ۴۹ درصدی در صدر قرار دارند. پس از آن‌ها سوئد (۲۴.۱ درصد)، آلمان (۲۳.۹ درصد) و لهستان (۲۳.۴ درصد) قرار گرفته‌اند.

این افزایش هزینه‌های دفاعی عمدتاً ناشی از دو عامل کلیدی است: تهاجم روسیه به اوکراین و شرق اروپا، و همچنین فشار روزافزون آمریکا بر متحدان ناتو برای افزایش بودجه دفاعی خود.

آمریکا به‌عنوان قدرت اصلی ناتو، سال‌هاست از اعضای اروپایی این ائتلاف می‌خواهد هزینه‌های دفاعی خود را افزایش دهند؛ به‌ویژه در دوره ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ (۲۰۱۷ تا ۲۰۲۱ و از ۲۰۲۵ تاکنون). تهاجم روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲ نیز این روند را بیش از پیش تسریع کرد.

اگرچه اسپانیا و نروژ بیشترین رشد درصدی را ثبت کرده‌اند، اما شاید مهم‌ترین تحول مربوط به آلمان باشد. بزرگ‌ترین اقتصاد اروپا اکنون بودجه دفاعی خود را به بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار رسانده و در تلاش است فاصله نظامی خود با مسکو را کاهش دهد. در همین حال، هزینه‌های نظامی روسیه نیز ۵.۹ درصد افزایش یافته است.

چالش بازتسلیحاتی اروپا

یکی از پرسش‌های مهمی که سیاست‌گذاران آلمانی و اروپایی با آن روبه‌رو هستند، موضوع تأمین تجهیزات نظامی است.

در گذشته، اعضای اروپایی ناتو و کشورهایی مانند کانادا که در سال ۲۰۲۵ بودجه دفاعی خود را ۲۲.۶ درصد افزایش داد، عمدتاً تسلیحات پیشرفته خود را از شرکت‌های آمریکایی مانند Boeing، Lockheed Martin و Raytheon خریداری می‌کردند.

اما با افزایش فشارهای سیاسی آمریکا بر متحدانش، در بسیاری از کشورهای اروپایی درخواست‌ها برای خرید تجهیزات از شرکت‌های داخلی و اروپایی مانند Leonardo، Rheinmetall و Thales افزایش یافته است.

رهبران کشورهای اروپایی از لیسبون تا هلسینکی اکنون باید تصمیم بگیرند که آیا توسعه صنایع دفاعی بومی اروپا را در اولویت قرار دهند یا همچنان به سرمایه‌گذاری‌هایی ادامه دهند که دهه‌ها پایه‌گذار روابط فراآتلانتیکی بوده است.

چرا آمریکا، بریتانیا و اسرائیل هزینه‌های دفاعی خود را کاهش دادند؟

تنها سه کشور از میان ۲۵ هزینه‌کننده بزرگ نظامی جهان در سال ۲۰۲۵ کاهش بودجه دفاعی را ثبت کردند: آمریکا، بریتانیا و اسرائیل.

این کاهش‌ها از آن جهت قابل‌توجه هستند که تقریباً تمامی اقتصادهای بزرگ جهان، به‌ویژه کشورهای اروپایی، بودجه نظامی خود را افزایش داده‌اند.

جنگ می‌تواند مسیر هزینه‌های نظامی را به‌سرعت تغییر دهد؛ همان‌طور که در اوکراین مشاهده شد. بودجه دفاعی این کشور در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۹.۷ درصد افزایش یافت و اکنون اوکراین پس از آلمان و روسیه، بیشترین هزینه نظامی را در میان کشورهای اروپایی دارد.

در همین حال، بودجه عظیم دفاعی آمریکا همچنان از مجموع بودجه نظامی هفت کشور بعدی در رتبه‌بندی نیز بیشتر است؛ یعنی چین، روسیه، آلمان، هند، بریتانیا و اوکراین.

پیش‌بینی می‌شود بودجه دفاعی آمریکا در سال ۲۰۲۶ از مرز یک تریلیون دلار عبور کند.

منبع: روزیاتو