در ژاپن کسی شغلش را به روبات نمیدهد
تحول دیجیتال در ژاپن وارد مرحلهای تازه شده است؛ مرحلهای که در آن روباتها نه بهعنوان تهدیدی برای اشتغال، بلکه بهعنوان ابزاری حیاتی برای ادامه حیات اقتصادی و صنعتی کشور دیده میشوند. برخلاف روایت غالب در آمریکا و چین که هوش مصنوعی را ابزاری برای افزایش بهرهوری یا رقابت تکنولوژیک میدانند، در ژاپن این فناوری به ضرورتی ملی تبدیل شده است.
در حالیکه در بسیاری از کشورها نگرانی درباره جایگزینی انسان با هوش مصنوعی افزایش یافته، ژاپن مسیر متفاوتی را دنبال میکند: استفاده از «هوش مصنوعی فیزیکی» برای جبران کمبود شدید نیروی کار و حفظ بقای صنایع.
تحول دیجیتال در ژاپن وارد مرحلهای تازه شده است؛ مرحلهای که در آن روباتها نه بهعنوان تهدیدی برای اشتغال، بلکه بهعنوان ابزاری حیاتی برای ادامه حیات اقتصادی و صنعتی کشور دیده میشوند. برخلاف روایت غالب در آمریکا و چین که هوش مصنوعی را ابزاری برای افزایش بهرهوری یا رقابت تکنولوژیک میدانند، در ژاپن این فناوری به ضرورتی ملی تبدیل شده است.
به گزارش تککرانچ، کاهش جمعیت و پیر شدن نیروی کار، مهمترین عامل این تغییر رویکرد است. آمارها نشان میدهد جمعیت افراد دارای محدوده سنی مناسب برای کار در این کشور بهطور پیوسته در حال کاهش است و همین موضوع، شرکتها را با چالش جدی در حفظ عملیات روزمره مواجه کرده است. در چنین شرایطی، روباتهای مجهز به هوش مصنوعی نیز در حال ورود به کارخانهها، انبارها و حتی زیرساختهای حیاتی هستند تا خلأ نیروی انسانی را جبران کنند.
کارشناسان معتقدند که «هوش مصنوعی فیزیکی» در ژاپن بیش از آنکه ابزار افزایش کارایی باشد، ابزاری برای «تداوم فعالیت» است. به بیان ساده، بسیاری از کسبوکارها بدون این فناوری دیگر قادر به ادامه کار نخواهند بود. همین تغییر نگرش، سرعت پذیرش روباتها را در صنایع مختلف افزایش داده است.

ژاپن از دیرباز در حوزه سختافزار و روباتیک صنعتی پیشتاز بوده و همچنان در تولید قطعات کلیدی مانند حسگرها و سیستمهای کنترل برتری دارد. با این حال، چالش اصلی در دوران جدید، ترکیب این توانمندی سختافزاری با نرمافزارهای هوشمند و سیستمهای یکپارچه است؛ حوزهای که آمریکا و چین در آن با سرعت بیشتری پیش میروند.
در این میان، شرکتهای ژاپنی بهتدریج از پروژههای آزمایشی فاصله گرفته و به سمت استفاده عملی و گسترده از روباتها حرکت میکنند. نشانه این تغییر، افزایش پروژههایی است که با سرمایه مشتریان اجرا میشوند و عملکرد آنها بر اساس شاخصهایی مانند بهرهوری و کاهش نیاز به دخالت انسانی سنجیده میشود.
کاربردهای این فناوری نیز در حال گسترش است؛ از روباتهای انبارداری و لیفتراکهای خودکار گرفته تا سیستمهای بازرسی در مراکز داده و حتی استفادههای دفاعی. برخی شرکتها نیز با ترکیب دادههای عملیاتی و مدلهای هوش مصنوعی، در تلاشاند روباتهایی بسازند که بتوانند در شرایط واقعی و پیچیده تصمیمگیری کنند.
در کنار غولهای صنعتی، استارتاپها نیز نقش مهمی در این اکوسیستم ایفا میکنند. برخلاف مدل «برنده همهچیز را میبرد»، ژاپن به سمت یک اکوسیستم ترکیبی حرکت میکند که در آن شرکتهای بزرگ زیرساخت و مقیاس را فراهم میکنند و استارتاپها نوآوری نرمافزاری و انعطافپذیری را به سیستم میآورند.
در نهایت، به نظر میرسد ارزش واقعی در آینده این صنعت نه فقط در تولید روبات، بلکه در توانایی استقرار، یکپارچهسازی و بهبود مستمر آنها نهفته باشد؛ جایی که رقابت اصلی تازه آغاز شده است.
منبع: همشهری