کشف شباهت قلقلکی بودن در فرهنگهای مختلف
افراد با پیشینههای فرهنگی چینی، هلندی و یونانی، نقاط حساس مشابهی برای قلقلک دارند؛ همچنین قلقلک پذیری در قسمتهایی از بدن که کمتر لمس میشوند، بیشتر است.
دو عصبشناس دریافتهاند که قلقلکپذیری یک حس بدنی متمایز و تخصصی است و تجربه آن ظاهرا در فرهنگهای مختلف تفاوت چندانی ندارد. این مطالعه که ۱۰ اوت منتشر شده، زمینه را برای انجام پژوهشهای استاندارد و نظاممند درباره قلقلک فراهم میکند.
به نقل از نیچر، انسانها تنها موجودات قلقلکی جهان نیستند. میمونهای بزرگ یکدیگر را قلقلک میدهند و موشها نیز در واکنش به قلقلک شدن توسط انسانها واکنش نشان میدهند؛ موضوعی که نشان میدهد این حس در طول تکامل حفظ شده است.
نوع قلقلکی که در این مطالعه بررسی شده، گَرگالِسیس (Gargalesis) نام دارد. این نوع قلقلک با بازی و تعامل اجتماعی مرتبط است و با اعمال فشار نسبتا شدید و تکرارشونده باعث خنده و دستوپا زدن فرد میشود.
نوع دیگری از قلقلک که کنیسمسیس (Knismesis) نام دارد، با یک لمس بسیار سبک، مانند کشیده شدن پر روی پوست، ایجاد میشود و باعث خنده نمیشود. کنیسمسیس به دلیل شباهتش به خارش مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته است؛ خارش نیز یکی از ویژگیهای چندین بیماری پزشکی محسوب میشود.
عصبشناس دانشگاه رادبود در شهر نیمیخن هلند و نویسنده اول این مطالعه، میگوید: گَرگالِسیس برای مدت طولانی فقط از سوی تعداد محدودی از دانشمندان بهطور جدی بررسی میشد و در نتیجه، این حس هنوز واقعا بهخوبی شناخته نشده است.
برای بررسی بیشتر این موضوع، محققان از دانشگاه رادبود، ۴۴۸ شرکتکننده از سه پیشینه فرهنگی متفاوت را انتخاب کردند: هلندی، یونانی و چینی.
هر شرکتکننده ابتدا پرسشنامهای درباره تجربهها و برداشتهای خود از قلقلک تکمیل کرد. سپس روی رایانه، قسمتهایی از یک مدل بدن را که در آنها احساس قلقلک داشتند، رنگآمیزی کردند و به این ترتیب نقشهای از نقاط قلقلکی بدن ساختند.
آنها همین کار را برای سایر احساسات بدنی مانند درد یا لمس نیز انجام دادند.
تجربه قلقلک در هر سه فرهنگ مورد بررسی بسیار شبیه بود. شاید این موضوع چندان عجیب به نظر نرسد، اما مطالعات نشان دادهاند که نحوه تفسیر برخی تماسهای بدنی که از نظر عاطفی پردازش میشوند، مانند در آغوش گرفتن، میتواند در فرهنگهای مختلف متفاوت باشد.
علاوه بر این، نقاط قلقلکی بدن میان فرهنگها و حتی میان افراد مختلف، شباهت بسیار زیادی داشتند. این نقاط عمدتا شامل گردن، زیر بغل، شکم و کف پاها بودند.
مقایسه این نقشهها با نقشه مربوط به احساسات دیگری مانند درد یا لذت نیز نشان داد که قلقلکپذیری حسی کاملا متمایز و منحصربهفرد است.
به نظر میرسد قلقلکپذیری، هم از نظر فیزیولوژیکی و هم از نظر روانشناختی، یک طبقه حسی مستقل باشد. به نظر نمیرسد این حس صرفا محصول جانبی یا ترکیبی از سایر احساسات بدنی باشد.
پژوهشگران سپس از این نقشهها برای بررسی پنج نظریه موجود درباره علت قلقلکی بودن بدن استفاده کردند.
تنها یکی از این نظریهها توانست بخشی از یافتهها را توضیح دهد: نظریهایکه میگوید قسمتهایی از بدن که کمتر لمس میشوند، بیشتر مستعد قلقلک هستند.
با این حال، این نظریه نیز نتوانست تمام یافتهها را توضیح دهد. قلقلکپذیری پیچیدهتر از چیزی است که ممکن است در ابتدا تصور کنیم.
منبع: ایسنا
