ملاقات دو جنگنده مرگبار نسل ششم؛ چین و آمریکا چه می‌سازند؟

جنگنده چینی که در منابع غربی با نام J-36 شناخته می‌شود، نخستین‌بار در دسامبر ۲۰۲۴ در تصاویر و ویدئوهای پروازی مشاهده شد. در مقابل، نیروی هوایی آمریکا در مارس ۲۰۲۵ قرارداد توسعه جنگنده F-47 را به بوئینگ واگذار کرد. هر دو هواپیما در رده جنگنده‌های نسل ششم قرار می‌گیرند، اما اطلاعات دقیق درباره عملکرد، موتور، تسلیحات و سامانه‌های الکترونیکی آنها هنوز منتشر نشده است.

J-36 از نظر ظاهری یکی از متفاوت‌ترین جنگنده‌های در حال توسعه جهان است. این هواپیما بدنه‌ای بسیار بزرگ، بالی پهن و الماسی‌شکل و سه ورودی هوا دارد و فاقد سکان عمودی متعارف است. حذف سکان‌های عمودی می‌تواند به کاهش بازتاب امواج راداری کمک کند و طراحی بدنه و محفظه‌های داخلی تسلیحات نیز نشان می‌دهد پنهانکاری یکی از اولویت‌های اصلی چین بوده است.

J-36

در سوی دیگر، اطلاعات موجود درباره F-47 بسیار محدودتر است. تصویر منتشرشده از این جنگنده از سوی نیروی هوایی آمریکا، یک رندر هنری است و نمی‌توان بر اساس آن مشخصات دقیق آیرودینامیکی یا میزان پنهانکاری هواپیما را تعیین کرد.

F-47

J-36 در جریان آزمایش‌های پروازی با سه موتور مشاهده شده است؛ با این حال، نوع دقیق موتور، میزان رانش و حداکثر سرعت آن اعلام نشده و ادعاهایی مانند توانایی پرواز مافوق صوت پایدار همچنان قطعی نیست. در مورد F-47 نیز موتور نهایی به‌طور رسمی معرفی نشده است. این جنگنده به برنامه پیشرانش تطبیقی نسل آینده نیروی هوایی آمریکا مرتبط است، اما مشخص نیست در نهایت چه موتور و سامانه پیشرانی روی نسخه عملیاتی آن نصب خواهد شد. با این حال، نیروی هوایی آمریکا در یک اینفوگرافیک منتشرشده در سال ۲۰۲۵، برای F-47 سرعتی بیش از ۲ ماخ و سطح پنهانکاری بسیار بالا را هدف‌گذاری کرده است.

ابعاد بزرگ J-36 می‌تواند فضای بیشتری برای حمل سوخت داخلی و تسلیحات فراهم کند. تصاویر منتشرشده همچنین وجود محفظه‌هایی برای حمل تسلیحات در داخل بدنه را نشان می‌دهد، هرچند چین هنوز ظرفیت دقیق این محفظه‌ها را تأیید نکرده است. در مقابل، درباره F-47 یک عدد رسمی‌تر وجود دارد: نیروی هوایی آمریکا شعاع رزمی بیش از هزار مایل دریایی، معادل بیش از هزار و ۸۵۲ کیلومتر را برای این جنگنده اعلام کرده است؛ بردی که با مأموریت نفوذ عمیق و برتری هوایی آن ارتباط مستقیم دارد.

جنگنده‌ای که تنها نمی‌جنگد

یکی از مهم‌ترین تفاوت‌های F-47 با جنگنده‌های نسل‌های قبل، نقش آن در شبکه‌ای از هواگردهای سرنشین‌دار و بدون سرنشین است. F-47 قرار است بخش سرنشین‌دار خانواده سامانه‌های Next Generation Air Dominance آمریکا باشد و در کنار پهپادهای رزمی خودمختار موسوم به Collaborative Combat Aircraft فعالیت کند. به این ترتیب، خلبان F-47 تنها به توانایی‌های هواپیمای خود متکی نخواهد بود و می‌تواند بخشی از مأموریت‌ها را به هواگردهای بدون سرنشین همراه واگذار کند.

در مورد J-36 نیز احتمال استفاده از سامانه‌های پیشرفته راداری، جنگ الکترونیک و همکاری با پهپادها مطرح شده است، اما جزئیات این قابلیت‌ها هنوز تأیید نشده است.

چین جلوتر در پرواز آزمایشی، آمریکا جلوتر در تعریف رسمی برنامه

J-36 تاکنون در پروازهای آزمایشی دیده شده و این موضوع نشان می‌دهد چین دست‌کم یک نمونه عملیاتی برای آزمایش فناوری‌های این جنگنده در اختیار دارد؛ اما پکن هنوز رسماً نام، مشخصات، برنامه تولید انبوه یا زمان ورود آن به خدمت را اعلام نکرده است. در مقابل، F-47 اکنون در مرحله توسعه مهندسی و ساخت قرار دارد. پیش از انتخاب بوئینگ، نمونه‌های آزمایشی مرتبط با این برنامه طی چند سال صدها ساعت پرواز آزمایشی انجام داده بودند.

مقایسه J-36 و F-47 در شرایط فعلی بیشتر مقایسه دو رویکرد متفاوت برای جنگ هوایی آینده است تا رقابت دو جنگنده با مشخصات کاملاً مشخص. J-36 ظاهراً بر ابعاد بزرگ، ظرفیت داخلی بالا و انجام مأموریت‌های دوربرد تمرکز دارد؛ در حالی که F-47 بیش از هر چیز برای برتری هوایی، نفوذ عمیق و همکاری با پهپادهای رزمی طراحی شده است.

در نهایت، سرعت و پنهانکاری به‌تنهایی نتیجه این رقابت را مشخص نخواهند کرد؛ توان رادار و حسگرها، موشک‌ها، هوش مصنوعی، همکاری با پهپادها، تعداد تولید و آمادگی عملیاتی عواملی هستند که می‌توانند تعیین کنند کدام یک از این دو پروژه در نبردهای هوایی آینده دست بالاتر را خواهد داشت.

منبع: خبرآنلاین