ترامپ دستور بازگشت ناوهای هواپیمابر آمریکا به سیستم پرتاب منجنیق‌های بخار را صادر کرد

دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده به نیروی دریایی این کشور دستور داده است که در ناوهای هواپیمابر کلاس فورد آینده، دوباره از منجنیق‌های بخار استفاده شود و مسیر حرکت این نیرو به سمت فناوری پرتاب الکترومغناطیسی را معکوس کند.

این دستور از نیروی دریایی می‌خواهد برنامه‌ای برای جایگزینی سامانه پرتاب هواپیمای الکترومغناطیسی (EMALS) با منجنیق‌های سنتی بخار در ناو هواپیمابر جدید USS Doris Miller و ناوهای پس از آن تهیه کند. پنتاگون ۶۰ روز فرصت دارد تا این برنامه جایگزینی را ارائه دهد.

این تصمیم بر ناوی تأثیر می‌گذارد که ساخت آن از مدت‌ها پیش آغاز شده است. ناو Doris Miller، چهارمین ناو هواپیمابر کلاس فورد، قرار است تا پایان سال ۲۰۲۶ وارد مرحله گذاشتن کیل اصلی شود و در حال حاضر برای تحویل در سال ۲۰۳۴ برنامه‌ریزی شده است. سه ناو نخست کلاس فورد همچنان به سامانه EMALS مجهز خواهند بود.

خبرگزاری رویترز گزارش داده است که ترامپ سال‌ها از EMALS انتقاد کرده و معتقد است این سامانه نسبت به منجنیق‌های بخاری که جایگزین آن شده‌اند، هزینه بیشتری دارد و از قابلیت اطمینان کمتری برخوردار است. آخرین دستور او بخشی از تلاش گسترده‌تر برای تغییر نحوه ساخت و نگهداری کشتی‌های نیروی دریایی آمریکا محسوب می‌شود.

چرا نیروی دریایی آمریکا به سمت پرتاب الکترومغناطیسی رفت؟

منجنیق‌های بخار برای چندین دهه هواپیماهای روی عرشه ناوهای هواپیمابر آمریکا را به پرواز درآورده‌اند. این سامانه‌ها با استفاده از بخار پرفشار، یک پیستون را در امتداد ریل حرکت می‌دهند و هواپیما را در مسافتی کوتاه روی عرشه به سرعت لازم برای برخاستن می‌رسانند.

EMALS این سامانه مکانیکی را با یک موتور خطی الکتریکی جایگزین می‌کند. به جای استفاده از فشار بخار برای هل دادن هواپیما، این فناوری یک واگن پرتاب را با نیروی الکترومغناطیسی شتاب می‌دهد.

این فناوری با ورود ناوهای کلاس فورد معرفی شد، زیرا نسبت به منجنیق‌های بخار چندین مزیت داشت. EMALS کنترل دقیق‌تری روی فرآیند پرتاب فراهم می‌کند و می‌تواند هواپیماهایی با وزن‌های مختلف، از جمله پهپادهای سبک آینده، را به پرواز درآورد. همچنین میزان بخار و آب شیرینی که یک ناو برای عملیات پرتاب نیاز دارد کاهش می‌دهد.

با این حال، انتقال به این فناوری آسان نبود. برنامه ناوهای کلاس فورد در مراحل توسعه و آزمایش با مشکلات قابل توجهی در سامانه EMALS و سامانه پیشرفته مهار هواپیما (Advanced Arresting Gear) مواجه شد؛ موضوعی که انتقادها از این فناوری را افزایش داد.

چرا این تغییر می‌تواند پرهزینه باشد؟

مشکل اصلی این است که نیروی دریایی آمریکا این تصمیم را پیش از طراحی یک ناو جدید اتخاذ نمی‌کند، بلکه اکنون از آن خواسته شده معماری پرتاب و بخش‌های مرتبط با یک ناو را که در مراحل پیشرفته توسعه قرار دارد، تغییر دهد.

وب‌سایت The War Zone تصریح می‌کند که این تصمیم می‌تواند خطرات زیادی داشته باشد. تحلیل این رسانه نشان می‌دهد بازگشت به منجنیق‌های بخار نیازمند بازطراحی گسترده برای نصب تجهیزات مربوط به آن، شامل ماشین‌آلات، لوله‌کشی، نیازهای آبی و هماهنگی با سامانه‌های الکتریکی و داخلی موجود ناو خواهد بود.

بنابراین این تغییر ممکن است بسیار فراتر از خود سامانه منجنیق تأثیر بگذارد. طبق گزارش گاردین، شرکت General Atomics که تولیدکننده EMALS است هشدار داده حذف این سامانه از ناو Doris Miller پس از انجام بخش قابل توجهی از طراحی و ساخت، می‌تواند مشکلات جدی در هزینه و زمان‌بندی ایجاد کند. برخی گزارش‌ها نیز تأثیر مالی احتمالی این تصمیم را میلیاردها دلار برآورد کرده‌اند.

موضوع دیگر این است که نیروی دریایی آمریکا سال‌ها برای فاصله گرفتن از فناوری بخار سرمایه‌گذاری کرده است. بازگشت به این فناوری به معنای بازسازی بخشی از زیرساخت‌های صنعتی و نگهداری است که با ظهور سامانه جدید کنار گذاشته شده بود.

یک گام فناورانه به عقب؟

این بحث فقط درباره فناوری قدیمی در برابر فناوری جدید نیست. منجنیق‌های بخار مزیت بزرگی دارند: سال‌ها مورد استفاده قرار گرفته‌اند و عملکردشان به‌خوبی شناخته شده است. در مقابل، EMALS برای حل محدودیت‌های منجنیق بخار و افزایش انعطاف‌پذیری ناوهای آینده در پرتاب هواپیماهای مختلف طراحی شده بود.

نکته جالب این است که آمریکا اکنون از فناوری‌ فاصله می‌گیرد که چین با موفقیت آن را به کار گرفته است. ناو هواپیمابر فوجیان چین از سامانه پرتاب الکترومغناطیسی استفاده می‌کند؛ موضوعی که تصمیم آمریکا را در شرایط رقابت فزاینده دو کشور در حوزه توانایی‌های ناوهای هواپیمابر، قابل توجه‌تر می‌کند.

اکنون نیروی دریایی آمریکا باید مشخص کند چگونه دستور ترامپ را اجرا کند، بدون آنکه تغییر یک قطعه از ناو به اختلالی بزرگ‌تر در برنامه ناوهای کلاس فورد تبدیل شود.

برای ناو Doris Miller، دیگر پرسش اصلی این نیست که آیا EMALS طبق طراحی کار می‌کند یا نه؛ بلکه این است که آیا جایگزین کردن یک فناوری قدیمی‌تر و آزمایش‌شده با سامانه‌ای کهنه، پس از آنکه طراحی ناو بر اساس فناوری جدید انجام شده، در این مرحله از ساخت تصمیمی منطقی‌ محسوب می‌شود یا خیر.

منبع: روزیاتو