پای «J-۲۰» به خارج از مرزهای چین باز میشود؟
چین یک مرکز مشترک پشتیبانی و آموزش نظامی و همچنین یک آکادمی هوانوردی مشترک با لائوس را در فرودگاه «بان کئون» راهاندازی کرد؛ اقدامی که حضور نظامی پکن در جنوب شرق آسیا را گسترش میدهد و از نگاه برخی تحلیلگران میتواند در آینده به استقرار هواپیماهای نظامی چینی در خارج از خاک این کشور منجر شود.
چین و لائوس روز ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶ فعالیت رسمی «مرکز مشترک پشتیبانی و آموزش چین و لائوس» و «آکادمی هوانوردی دوستی چین و لائوس» را در فرودگاه بان کئون آغاز کردند. وزارت دفاع چین اعلام کرده است که هدف اصلی این مراکز، کمک به لائوس برای آموزش و توسعه نیروی هوایی این کشور است.
جزئیات استقرار نیرو و تجهیزات اعلام نشده است
این دو مرکز بهصورت مشترک توسط چین و لائوس اداره خواهند شد، اما پکن تاکنون جزئیاتی درباره تعداد نیروهای چینی و لائوسی مستقر در این مجموعه یا نوع هواپیماها و تجهیزات احتمالی آن منتشر نکرده است.
فرودگاه بان کئون در استان وینتیان و در فاصله حدود ۴۵ کیلومتری شمال پایتخت لائوس قرار دارد. این فرودگاه پیشتر نیز سابقه نظامی داشته و در دوره جنگ داخلی لائوس و جنگ ویتنام بهعنوان یک پایگاه پشتیبانی تاکتیکی مورد استفاده قرار گرفته است.
آیا جنگندههای چینی در لائوس مستقر میشوند؟
راهاندازی این مرکز باعث شده برخی تحلیلگران چینی احتمال استقرار جنگندههای دوربرد در آینده را مطرح کنند. با این حال، در حال حاضر هیچ اعلام رسمی درباره استقرار جنگندههای چینی در این پایگاه منتشر نشده است.
بر اساس تصاویر ماهوارهای، ساخت تأسیسات جدید این مجموعه از حدود اکتبر ۲۰۲۵ آغاز شده و طی یک سال گذشته توسعه پیدا کرده است. طولانیترین باند فرودگاه نیز حدود ۲ هزار متر گزارش شده؛ ظرفیتی که به گفته منبع میتواند امکان استفاده هواپیماهای بزرگتری مانند هواپیمای ترابری سنگین «Y-۲۰» را فراهم کند.
چرا پایگاه لائوس برای چین اهمیت دارد؟
یکی از نکات مهم در تحلیل این اقدام، فاصله عملیاتی هواپیماهای رزمی است. چین طی سالهای اخیر روی افزایش برد جنگندههای خود و توسعه ناوگان هواپیماهای سوخترسان هوایی تمرکز کرده است.
مجله «Military Watch Magazine» با اشاره به جنگنده پنهانکار «J-۲۰» مدعی شده است که این جنگنده از نظر برد عملیاتی در میان جنگندههای رده خود جایگاه قابل توجهی دارد و هواپیماهای نسل آینده چین نیز احتمالاً برد بیشتری خواهند داشت.
وجود یک مرکز نظامی خارج از خاک چین میتواند در صورت استفاده عملیاتی از هواپیماهای رزمی، فاصله آنها تا برخی مناطق هدف را کاهش دهد و نیاز به انجام مأموریتهای طولانی از پایگاههای داخل چین را کمتر کند.
این موضوع بهویژه در منطقه اقیانوس آرام اهمیت دارد؛ منطقهای که فاصله زیاد میان پایگاههای هوایی و مناطق عملیاتی یکی از عوامل مهم در طراحی مأموریتهای هوایی محسوب میشود.
سابقه پایگاههای نظامی خارجی چین
چین تاکنون تعداد محدودی تأسیسات نظامی دائمی در خارج از خاک خود داشته است. نخستین پایگاه نظامی خارجی این کشور در جیبوتی در سال ۲۰۱۷ راهاندازی شد و عمدتاً برای پشتیبانی لجستیکی از عملیاتهایی مانند مقابله با دزدی دریایی در خلیج عدن و فعالیتهای نظامی چین در شرق آفریقا و خاورمیانه مورد استفاده قرار گرفته است.
پکن در سالهای اخیر همکاری نظامی خود با کشورهای جنوب شرق آسیا را نیز افزایش داده است. یکی از نمونههای مهم، مرکز مشترک آموزشی و پشتیبانی چین و کامبوج در پایگاه دریایی «ریم» در سواحل خلیج تایلند است که در سال ۲۰۲۵ بهصورت رسمی افتتاح شد.
کامبوج حضور دائمی نیروهای چینی در این پایگاه را رد کرده است.
یک گام دیگر در گسترش حضور نظامی چین
راهاندازی مرکز مشترک چین و لائوس، در صورت توسعه مأموریتهای آن، میتواند به پکن امکان دهد حضور آموزشی، لجستیکی و عملیاتی خود را در جنوب شرق آسیا گسترش دهد.
با این حال، هنوز مشخص نیست که این مرکز در نهایت به پایگاه دائمی جنگندههای چینی تبدیل خواهد شد یا صرفاً در چارچوب آموزش و پشتیبانی نظامی دو کشور فعالیت خواهد کرد. آنچه در حال حاضر بهصورت رسمی اعلام شده، همکاری چین و لائوس در زمینه آموزش نیروی هوایی و پشتیبانی نظامی است.
منبع: خبرآنلاین