کشف موزاییک ۱۵۰۰ ساله با پیامی شگفت‌انگیز: «بگذار حسودان بترکند!»

فرادید| باستان‌شناسان در حال کاوش در شهر باستانی سیدرا، واقع در نزدیکی آلانیا در ساحل مدیترانه ترکیه، یک کف موزاییک حفظ‌شده کشف کردند که قدمت آن به حدود ۱۵۰۰ سال می‌رسد.

به گزارش فرادید، این موزاییک که شامل الگوهای هندسی و گیاهی به همراه دو کتیبه یونانی جذاب است، به دلیل پیام‌های بازیگوشانه‌اش توجه‌ها را جلب کرده: «با شادی از آن استفاده کن» و عبارتی که تقریباً به معنای «بگذار حسودان از حسادت بترکند» است.

این کشف در جریان کاوش‌های مداوم تحت نظارت وزارت فرهنگ و گردشگری ترکیه و اداره کل میراث فرهنگی و موزه‌ها انجام شد. این پروژه بخشی از ابتکار سراسری «میراث برای آینده» است که هدف آن حفاظت و مطالعه سایت‌های باستان‌شناختی مهم سراسر کشور است.

به گفته دانشیار دکتر ارتوع ارگورر، عضو هیئت علمی دانشکده گردشگری دانشگاه آلانیا علاءالدین کیقباد و رئیس تیم کاوش سیدرا، این موزاییک در یک سازه مسکونی بزرگ درون شهر باستانی یافت شده است.

او توضیح داد: «ما در حال کاوش در آنچه به نظر می‌رسد یک مجموعه مسکونی وسیع است، هستیم. این ساختمان به طور مداوم تغییراتی داشته و از قرن دوم میلادی تا حدود قرن هفتم میلادی مورد استفاده بوده و چندین مرحله اشغال و تغییرات معماری را نشان می‌دهد.»

موزاییک تازه‌کشف‌شده حدود ۴٫۵ در ۴٫۵ متر اندازه دارد و اعتقاد بر این است که به قرن پنجم یا ششم میلادی تعلق دارد. این کف تزیینی در بخش ورودی ساختمان قرار دارد و به طور استثنایی خوب حفظ شده است.

ارگورر گفت: «موزاییک ترکیبی از الگوهای هندسی، نقش‌های گیاهی و دو کتیبه یونانی را نشان می‌دهد. کتیبه در پنل مرکزی پیامی خوشامدگویی شبیه به «با شادی از آن استفاده کن» را منتقل می‌کند، در حالی که کتیبه دیگری در پنل جنوبی احساسی را بیان می‌کند که می‌توان آن را به عنوان «بگذار کسانی که حسادت می‌ورزند از حسادت بترکند» تفسیر کرد.»

چنین پیام‌هایی در موزاییک‌های مسکونی دوران باستان متأخر غیرمعمول نبودند؛ جایی که کتیبه‌ها گاهی به عنوان بیان مهمان‌نوازی، افتخار به مالکیت یا حفاظت طنزآمیز در برابر بدخواهی عمل می‌کردند. در این مورد، ترکیب مهمان‌نوازی گرم و سرکشی بازیگوشانه، نگاهی به شخصیت و نگرش‌های اجتماعی ساکنان باستانی ساختمان ارائه می‌دهد. پس از کشف، کارهای حفاظت و مرمت در منطقه تکمیل شد تا حفظ بلندمدت موزاییک تضمین شود.

اهمیت تاریخی سیدرا

سیدرا که بر روی تپه‌ای حدود ۲۰ کیلومتر شرق آلانیا قرار دارد، یکی از جذاب‌ترین اما کمتر شناخته‌شده شهرهای باستانی در امتداد ساحل مدیترانه ترکیه است. این شهر در دوران هلنیستی تأسیس شد و در زمان حکومت روم شکوفا گردید و بین قرن اول پیش از میلاد تا قرن هفتم میلادی به عنوان مرکز منطقه‌ای مهمی عمل کرد.

آثار باستان‌شناختی سایت شامل دیوارهای شهر، خیابان‌ها، حمام‌ها، مخازن آب، معابد، ساختمان شورا و یک خیابان ستون‌دار چشمگیر است.

یکی از ویژگی‌های برجسته سیدرا، سیستم پیشرفته مدیریت آب آن است که شامل مخازن بزرگ کنده‌شده در سنگ برای جمع‌آوری آب باران در منطقه‌ای با منابع آب شیرین محدود می‌شود. منابع تاریخی نشان می‌دهند که سیدرا در سیاست و تجارت منطقه‌ای فعال بوده است. سکه‌های ضرب‌شده در شهر در دوران روم، حاکی از یک جامعه شهری پررونق با پیوندهای قوی به جهان مدیترانه گسترده‌تر است.