عکس| پزشکی که برای کشف حقیقت، خودش را چندین بار به طناب دار سپرد!
امروزه انجام چنین آزمایشهایی از نظر اصول اخلاق پژوهش و ایمنی کاملاً غیرقابل قبول است. قوانین پژوهش پزشکی اجازه نمیدهند پژوهشگری جان خود را در معرض چنین خطری قرار دهد.
در تاریخ علم، دانشمندانی بودهاند که برای اثبات یک فرضیه، بدن خود را به آزمایشگاه تبدیل کردند. اما کمتر کسی به اندازه نیکلائه مینوویچی حاضر شد تا این اندازه به مرگ نزدیک شود. این پزشک قانونی رومانیایی برای آنکه بداند انسان هنگام حلقآویز شدن دقیقاً چه احساسی را تجربه میکند، بارها خودش را از طناب دار آویزان کرد؛ آزمایشی که امروز حتی تصور انجام آن نیز دشوار است.
مینوویچی که در سال ۱۸۶۸ در رومانی متولد شد، از پیشگامان پزشکی قانونی در اروپا بود. او سالها با پروندههای مرگ مشکوک، خودکشی و قتل سروکار داشت و معتقد بود پزشکی قانونی نباید بر حدس و گمان استوار باشد، بلکه باید بر پایه تجربه و شواهد علمی بنا شود.
در آغاز قرن بیستم، اطلاعات پزشکان درباره آثار دقیق حلقآویز شدن بسیار محدود بود. مشخص نبود فرد در لحظات نخست چه احساسی دارد، چه آسیبهایی ایجاد میشود و چه علائمی میتواند به تشخیص علت مرگ کمک کند.
مینوویچی تصمیم گرفت پاسخ این پرسشها را با روشی غیرمعمول پیدا کند؛ او خودش را بهعنوان سوژه آزمایش انتخاب کرد.
در مجموعهای از آزمایشها که حدود سالهای ۱۹۰۴ تا ۱۹۰۵ انجام شدند، او ابتدا طناب را دور گردن خود انداخت و با نظارت چند دستیار، برای چند ثانیه از زمین آویزان شد. هر بار پیش از آنکه آزمایش خطرناک شود، دستیارانش او را پایین میآوردند.
او این کار را بارها تکرار کرد تا بتواند تفاوت فشار طناب، محل قرار گرفتن گره و واکنش بدن را ثبت کند.
نتیجه آزمایشها بسیار دردناک بود. مینوویچی گزارش کرد که تنها چند ثانیه فشار طناب باعث درد شدید گردن، احساس خفگی، اختلال در بلع و گرفتگی صدا میشود. او حتی نوشت که آثار درد و ناراحتی گردنش تا هفتهها ادامه داشت و بلع غذا برایش دشوار بود.
تمام این مشاهدات بعدها در رسالهای با عنوانی درباره مطالعه حلقآویز شدن منتشر شد و به یکی از منابع ارزشمند پزشکی قانونی تبدیل شد. یافتههای او به پزشکان کمک کرد تفاوت میان حلقآویز شدن، خفه شدن و برخی صحنهسازیهای جنایی را بهتر تشخیص دهند.
با وجود جسارت این آزمایشها، مینوویچی هرگز قصد نداشت خود را تا آستانه مرگ پیش ببرد. برخلاف برخی روایتهای اینترنتی، او تنها برای چند ثانیه تحت فشار طناب قرار میگرفت و همواره چند نفر آماده بودند تا در صورت بروز خطر، او را نجات دهند. هدف او ثبت واکنشهای اولیه بدن بود، نه تجربه مرگ.
امروزه انجام چنین آزمایشهایی از نظر اصول اخلاق پژوهش و ایمنی کاملاً غیرقابل قبول است. قوانین پژوهش پزشکی اجازه نمیدهند پژوهشگری جان خود را در معرض چنین خطری قرار دهد. با این حال، در اوایل قرن بیستم، خودآزمایی در میان برخی دانشمندان روشی پذیرفتهشده برای پیشبرد علم محسوب میشد.
مینوویچی علاوه بر این پژوهش عجیب، خدمات بزرگی نیز به پزشکی رومانی کرد. او از بنیانگذاران خدمات اورژانس مدرن و از چهرههای تأثیرگذار پزشکی قانونی در کشورش بود و آثار علمی متعددی درباره کالبدشناسی قانونی، مرگهای مشکوک و صدمات جسمی منتشر کرد.
منبع: عصر ایران
