از کشتی ارتش هیتلر تا ماموت ماقبل تاریخ؛ شگفتیهایی که در اثر «خشکسالی» پدیدار شدهاند
کاهش بیسابقه سطح آب رودخانه دانوب در پی موجهای پیاپی گرما و خشکسالی، آثار تاریخی و حتی بقایای جانوران ماقبل تاریخ را از بستر این رودخانه نمایان کرده است. از کشتیهای جنگی آلمان نازی و بمبهای منفجرنشده جنگ جهانی دوم گرفته تا استخوانهای یک ماموت پشمالو، همگی این روزها از زیر آب سر برآوردهاند.
فرادید| دانوب که با طولی نزدیک به ۲۸۵۰ کیلومتر از ۱۰ کشور اروپایی عبور میکند، در بخشهای مختلف مسیر خود به پایینترین سطح آب ثبتشده رسیده است؛ وضعیتی که با وجود پیامدهای اقتصادی و زیستمحیطی، فرصتی کمسابقه برای باستانشناسان، پژوهشگران و حتی جویندگان گنج فراهم کرده تا بقایای گذشته را از دل بستر خشکشده رودخانه بیرون بکشند.
به گزارش فرادید؛ افت شدید سطح آب، مشکلات گستردهای برای کشورهای حاشیه دانوب ایجاد کرده است. در صربستان، کشتیهای حمل سوخت تنها میتوانند بخشی از ظرفیت معمول خود را حمل کنند. در مجارستان و رومانی نیز نیروگاههای هستهای با خطر کمبود آب برای خنکسازی راکتورها روبهرو هستند؛ مسئلهای که نگرانیها درباره کمبود برق را افزایش داده است.
در بلغارستان نیز یک کشتی گردشگری بر اثر کمعمق شدن رودخانه به گل نشست و مقامها ناچار شدند همه مسافران آن را تخلیه کنند.
یک مین ضدکشتی که در بستر دانوب پیدا شد
گورستان کشتیهای نازی دوباره پدیدار شد
در نزدیکی شهر پراهوو در صربستان، کاهش آب بار دیگر بقایای دهها کشتی جنگی آلمان نازی را نمایان کرده است. این کشتیها بخشی از حدود ۲۰۰ شناوری هستند که در پاییز سال ۱۹۴۴، همزمان با پیشروی ارتش سرخ شوروی، به دستور نیروهای آلمانی در رودخانه غرق شدند.
نازیها برای جلوگیری از افتادن کشتیها و تجهیزاتشان به دست نیروهای شوروی، شناورها را بهطور عمدی در مسیر دانوب مستقر و سپس غرق کردند تا راه عبور دشمن را مسدود کنند.
بیش از ۸۰ سال بعد، این کشتیهای غرقشده همچنان مانعی جدی برای کشتیرانی در دانوب به شمار میروند، بهویژه زمانی که سطح آب پایین میآید. برآوردها نشان میدهد این وضعیت سالانه حدود ۵٫۷۵ میلیون دلار به اقتصاد صربستان از محل اختلال در حملونقل و تجارت خسارت وارد میکند.
کشتیها، مهمات و اشیای تاریخی از زیر آب بیرون آمدند
در روستای اوپاتواتس در شرق کرواسی نیز کشتیای که احتمالاً در سال ۱۹۳۷ غرق شده بود، پس از پایین رفتن آب نمایان شد. «لیا ویدیچ»، رئیس شهرداری منطقه لواس، در اینباره گفت: «تاریخ واقعاً از دل دانوب بیرون آمده است».
همزمان، علاقهمندان به فلزیابی و جستوجوی اشیای تاریخی نیز از این فرصت استفاده کردهاند. «ژولت هوروات»، یکی از این جستوجوگران، میگوید تاکنون اشیایی مانند تقویتکننده قدیمی رادیو و پوکههای فشنگ مربوط به جنگهای جهانی را از بستر رودخانه بیرون آورده است.
او میگوید: «کم بودن آب دانوب برای چنین فعالیتهایی یک نعمت است، اما در مجموع برای رودخانه یک فاجعه محسوب میشود».
کاهش سطح آب حتی باعث شد بقایای یک بمب منفجرنشده متعلق به جنگ جهانی دوم در بستر رودخانه در بوداپست آشکار شود؛ موضوعی که مقامها را وادار کرد یکی از پلهای شهر را موقتاً ببندند.
کشف بقایای یک ماموت پشمالو
در میان یافتههای امسال، شاید شگفتانگیزترین کشف مربوط به بلغارستان باشد؛ جایی که ساکنان محلی بقایای یک ماموت پشمالو را در ساحل دانوب پیدا کردند. کارشناسان پس از بررسی اعلام کردند که این بقایا شامل فک پایین، دو عاج، استخوان کتف و احتمالاً یکی از دندههای این جانور عظیمالجثه است.
نیکولای ننوف، مدیر موزه تاریخ منطقهای، با اشاره به اهمیت این کشف گفت: «شاید نتوان آن را یک کشف خارقالعاده دانست، اما هر یافتهای از چنین بقایای باستانی برای علم اهمیت بسیار زیادی دارد».
در حالی که خشکسالی و گرمای شدید پیامدهای اقتصادی و زیستمحیطی گستردهای برای اروپا به همراه داشته است، پایین رفتن آب دانوب بهطور ناخواسته پنجرهای کمنظیر به گذشته گشوده است؛ گذشتهای که از میدانهای نبرد جنگ جهانی دوم تا دنیای جانوران عصر یخبندان، لایههایی از تاریخ و پیشاتاریخ را از دل بستر این رودخانه آشکار کرده است.
