آیین‌های سیزده‌ به در و بدرقه نوروز را بشناسید | از سنگ‌پرانی تا گره زدن سبزه

نوروز با آیین سیزده به در، در سیزدهمین روز فروردین به پایان می‌رسد. در برپایی این رسم کهن خانواده‌ها به دامن طبیعت می‌روند و این روز را در طبیعت جشن می‌گیرند.

در اسطوره‌های ایران باستان، عمر جهان دوازده هزار سال است و پس از آن دوره‌ جهان هستی به پایان رسیده و نبرد با تیرگی و اهریمن نیز به سر می‌رسد. از آن پس جهان مادی دیگر وجود ندارد و انسان‌ به جایگاه همیشگی خود بازمی‌گردد.

سیزدهمین روز سال جدید را می‌توان روز رهایی انسان از جهان مادی و روز بازگشت به جهان مینو دانست. به همین خاطر است که مردم ۱۲ روز اولیه سال را نمادی از عمر دوازده هزار ساله‌ جهان در نظر می‌گیرند. در روز سیزه به در نیز آیین‌های خاصی انجام می‌شود.

سپردن سبزه به آب روان

در گذشته رسم بر آن بوده اسـت کـه دوازده ستون از دوازده نوع غله بـه تعداد دوازده ماه سال سبز می‌کردند. در هنگام سال نو هر کدام از غله‌ها راکه رشد بهتری داشت، بـه فال نیک می‌گرفتند و برای کشت آن سال ازآن نوع غله بیشتر می‌کاشتند چون معتقد بودند این نوع غله در آن سال برکت بیشتری بـه همراه خواهد داشت. آن‌ها در پایان سیزدهمین روز نوروز سبزه‌ها را درکنار نهرها می‌گذاشتند یا به جوی آب روان می‌سپردند. بعضی معتقدند که دادن سبزه به آب خاطرات کهنه سال قبل را می‌شوید یا این‌که با این عمل سبزی بهار از طریق رود بـه سراسر زمین منتقل می‌شود و طراوت و شادابی بـه زمین بازمی‌گردد.

گره زدن سبزه

از دیگر آداب و رسوم سیزده به‌در، رسم گره زدن سبزه برای برآورده شدن آرزوهاست کـه شاید بیشتر برای جوانان دارای جذابیت بوده و منظور ازآن برآورده شدن آرزو و باز شدن بخت آن‌هاست.

پرتاب سنگریزه

بـه اعتقاد بعضی‌ها نحسی روز سیزدهم سال نو در صورتی رفع می‌شود کـه هر شخصی سیزده سنگریزه بـه پشت سرخود پرتاب کند و از پروردگار خود بخواهد کـه بلا و آفت را درسال نو از سر او و عزیزانش دور کند. این رسم بیشتر در مناطق کرد نشین کشور اجرا می‌شود. مردم قزوین نیز بـه درون چشمه و جویبار سنگ پرتاب می‌کنند.

پختن آش رشته

پختن آش رشته یکی از رسوم روز سیزده به در است که در بعضی از نقاط در شب قبل از سیزده بـه در آش رشته پخته و بین سیزده همسایه‌ها تقسیم می‌شود. به‌طور کلی رسم پختن آش رشته و خوردن آن در دل طبیعت در بین اغلب ایرانیان رایج اسـت. پختن دلمه برگ مو بین مردم کردستان رایج اسـت. خوردن کاهو و سکنجبین و آجیل باقی مانده عید نیز در روز سیزده به در مرسوم است.

انجام بازی‌های گروهی

در روز سیزده به در، بازی‌های مختلف گروهی بسیار رایج اسـت. تاب بازی، هفت سنگ، طناب کشی، وسطی، خواندن ترانه‌ها و رقص‌های محلی کـه اغلب بـه صورت گروهی و هماهنگ اجرا می شود نیز بسیار پرطرفدار اسـت. در بین بعضی از اقوام کشور بادبادک پرانی، سوارکاری، کشتی و دیگر انواع هماوردجویی در بین پسران جوان نیز دیده می‌شود.

منبع: همشهری