۷ نکته درباره آگهی جنجالی فروش پراید یک میلیاردی

آگهی فروش یک دستگاه پراید ۱۳۱ مدل ۱۳۹۸، صفر کیلومتر با قیمت عجیب و غریب در فضای مجازی حسابی سروصدا کرده است.

به گزارش فرارو؛ انتشار تصویر آگهی و دست‌به‌دست شدن آن، موجی از تحلیل‌ها را رقم زده و باعث شده بعضی‌ها دست به قلم شوند. گروهی با کمک چهار عمل اصلی ریاضی محاسباتی انجام داده‌اند و به تحلیل‌های جامعه‌شناسی دست زده‌اند و مردم عادی از دیدن عدد یک میلیارد و ۶۰ میلیون تومان دچار بهت و حیرت شده‌اند.

با این حال تنها عده کمی توانسته‌اند بر خودشان مسلط بمانند و ماجرا را از زاویه دقیق تحلیل یا قضاوت کنند. دروغ چرا؟ ما هم خبر داریم پشت آن عدد ۱۰‌ رقمی چه چیزهایی پنهان شده اما توقع داریم با کمک گرفتن از عقل و منطق بتوانید در کل ماجرا ردپای یک بازی روانی را پیدا کنید.

۱. چرا آگهی پراید یک میلیارد تومانی عادی نیست؟

برای شروع باید بدانیم پراید آگهی شده را به هیچ‌وجه نباید در دسته خودروهای مصرفی و عادی بازار قرار داد. این ماشین رسما در لیگ «خودروهای خاص و نایاب» توپ می‌زند. چون سال‌هاست که پرونده تولید پراید بسته شده است.

فرآیند توقف تولید پراید از دی‌ماه سال ۱۳۹۸ کلید خورد. آخرین نسخه‌های سدان این خودرو در اردیبهشت و تیرماه سال ۱۳۹۹ از خط تولید سایپا خارج شدند و برای همیشه به تاریخ پیوستند. حتی خودروهای جایگزین آن یعنی خانواده تیبا نیز دیگر تولید نمی‌شوند و سایپا در حال حاضر، ساینا و کوییک را روی خط تولید دارد.

نکته: پراید وانت (پراید ۱۵۱) تنها بازمانده این خانواده است. خودرویی که در حال حاضر با قیمت کارخانه‌ای حدود ۸۴۰ میلیون تومان و ارزش بازار آزاد نزدیک به یک میلیارد و ۱۷۰ میلیون تومان داد و ستد می‌شود. بنابراین پراید صندوق‌دار صفر کیلومتر حکم یک عتیقه یا کالای نایاب را پیدا کرده است و نباید آن را به چشم یک خودروی کف بازار قضاوت کرد.

۲. فرمول قیمت‌گذاری خودروهای کلکسیونی و عتیقه در ایران

وقتی تولید یک کالا متوقف می‌شود، قیمت آن دیگر تابع فرمول‌های رسمی و منطقی بازار نیست و به‌عنوان خودرویی کلکسیونی یا به‌اصطلاح زیرخاکی، کاملا سلیقه‌ای و بر اساس توافق خریدار و فروشنده تعیین خواهد شد.

مالک این پراید ادعا می‌کند خودرویش صفر کیلومتر و دست‌نخورده است و در چنین شرایطی می‌تواند هر عددی را روی ماشین خود بگذارد. در چنین مواقعی اگر این قیمت‌گذاری خارج از ضابطه را به عنوان دماسنج بازار و قیمت خودرو در نظر بگیریم ممکن است دچار اشتباه شویم.

۳. قیمت پراید در سال ۹۸ چقدر بود و مالک چقدر سود می‌کند؟

بیایید از ماشین‌حساب کمک بگیریم و سراغ هیجان‌انگیزترین بخش آگهی یعنی سود خالص مالک برویم. سال ۱۳۹۸ قیمت کارخانه پراید ۱۳۱ حدود ۳۷ تا ۴۰ میلیون تومان بود. حتی اگر فرض کنیم او ماشین را در اوج گرانی‌های بازار آزاد در اواخر سال ۹۸ به قیمت ۶۰ میلیون تومان خریده باشد، حالا با توجه به برچسب قیمت یک میلیارد و ۶۰ میلیون تومانی با سود خالص یک میلیارد تومانی روبرو است.

به زبان ساده‌تر سرمایه این شخص در طول هشت سال، بیش از ۱۷ برابر شده است. رقمی که شاید در نگاه اول یک شاهکار سرمایه‌گذاری به نظر برسد ولی وقتی پای هزینه‌های خواب خودرو و تورم عمومی وسط بیاید متوجه می‌شویم نباید آن را بیشتر از یک «سود اسمی روی کاغذ» بدانیم چون امروز با یک میلیارد تومان سود خالص، حتی نمی‌توان یک ساینای صفر کیلومتر از بازار آزاد خرید!

پراید آگهی شده را نباید دست‌کم گرفت چون  رسما در لیگ «خودروهای خاص و نایاب» توپ می‌زند

۴. راهنمای خرید ارزان‌ترین خودرو صفر کیلومتر سایپا

بیایید برای درک بهتر قیمت فضایی فروشنده، یک مقایسه ساده انجام دهیم و ببینیم اگر امروز با بودجه‌ای در همین حدود قصد خرید ارزان‌ترین خودروهای صفر کیلومتر و موجود روی خط تولید را داشته باشیم، چه گزینه‌هایی پیش روی ماست؟ در حال حاضر خانواده ساینا و کوییک اقتصادی‌ترین خودروهای بازار هستند.

جدول زیر تصویری واقعی از قیمت ارزان‌ترین خودروهای صفر کیلومتر بازار آزاد را نشان می‌دهد:

طنز تلخ ماجرا دقیقا همین است که فروشنده این پراید مدل ۹۸، قیمت ماشین خود را به سقف قیمت بازار آزاد ساینا و کوییک صفر کیلومتر تولید امسال (۱۴۰۵) چسبانده است!

روی کاغذ هنوز می‌توان با حدود ۸۰۰ میلیون تومان یک ساینا یا کوییک صفر کیلومتر ثبت‌نامی از کارخانه بخرید اما وجود فرآیند قرعه‌کشی و انتظار فرسایشی اعصاب‌خرد‌کن باعث می‌شود این کار عملا دور از دسترس به نظر بیاید. در عوض می‌توانید تنها ۲۰۰ میلیون تومان به بودجه خودتان اضافه کنید و ساینا یا کوییک مدل ۱۴۰۵ بخرید که هم گارانتی دارد و هم به پلتفرم ایمن‌تری مجهز است. از همه مهم‌تر اینکه هشت سال در پارکینگ خاک نخورده و هنوز می‌توانید از خدمات گارانتی استفاده کنید.

۵. خطرات خرید خودرو صفر کیلومتر خوابیده در پارکینگ

حالا بیایید ماجرا را از زاویه فنی ببینیم. فرض کنیم شما بودجه لازم را دارید و شیفته این پراید صفر کیلومتر شده‌اید. آیا خریدش منطقی است؟ پاسخ این سوال هم باید یک «نه» قاطع باشد چون این خودرو حدود هشت سال در گوشه پارکینگ به قول معروف «خوابیده» است.

ماشین خوابیده در دنیای خودرو به مراتب خطرناک‌تر و غیرقابل‌اعتمادتر از ماشینی است که به طور منظم کار کرده. وقتی خودرویی هشت سال حرکت نمی‌کند شاید ظاهرش نو و براق باقی بماند ولی باطنش بی‌برو برگرد دچار فرسودگی پنهان است.

۶. هزینه ۵۰ میلیونی احیای فنی پراید صفر کیلومتر هشت‌ساله

اگر پراید یک میلیارد تومانی را بخرید، حتی قبل خروج از پارکینگ باید کلی پول بابت تعویض قطعات مصرفی بپردازید.

    مرگ قطعات لاستیکی و پلاستیکی: تمام شیلنگ‌ها، واشرها، گردگیرها و قطعات پلاستیکی موتور و بدنه در اثر گذشت زمان و خشکی هوا خاصیت ارتجاعی خود را از دست داده و پوسیده شده‌اند.

    لاستیک‌های منقضی شده: چهار حلقه لاستیک این خودرو حتی اگر ۱۰۰ درصد آج داشته باشند، به دلیل گذشت هشت سال، فرسوده به حساب می‌آیند و رانندگی با آن‌ها در سرعت‌های بالا حکم بازی با جان خودتان را دارد. پس چاره‌ای نیست جز اینکه هر چهار حلقه را نو کنید.

    باتری کاملا از دست رفته: باتری خودرو بدون شک خراب شده و اولین خرید شما یک باتری نو خواهد بود.

    سیستم احتراق و فیلترها: شمع‌ها، وایرها و تمام فیلترهای ماشین (روغن، هوا و بنزین) به دلیل رسوب کردن سیالات قدیمی باید فورا تعویض شوند.

بدون تعارف و رودربایستی برای اینکه این پراید صفر کیلومتر بتواند دوباره در خیابان حرکت کند شما باید در همان روز اول حداقل ۵۰ میلیون تومان صرف تعویض لوازم مصرفی و قطعات پوسیده کنید.

۷. چالش قانون سن فرسودگی و ابطال گارانتی برای خریدار

مشکلات این خرید عجیب به بخش فنی محدود نمی‌شود. خریدار از نظر قانونی و حقوقی نیز نمی‌تواند برنده باشد چون وقتی ماشین را پلاک و بیمه کنید، شرکت آن را به چشم یک خودروی هشت ساله می‌بیند نه یک ماشین نو!

بر اساس قوانین مدیریت حمل‌و‌نقل، سن فرسودگی خودروهای سواری در کشور مشخص است. این پراید همین حالا هشت سال از عمر مفید خود را بدون هیچ کارکردی سپری کرده است. یعنی خریدار هزینه‌ای فراتر از یک خودرو تولید امسال پرداخت می‌کند اما عملا زمان فرسودگی خودرو به او تحمیل می‌شود.

حالا دقیقا متوجه ماجرا می‌شوید و کاملا می‌دانید این خودرو ارزش مصرفی ندارد و با توجه به هزینه‌های سنگین احیای فنی و افت ارزش زمانی، نمی‌تواند برای خرید گزینه‌ای عاقلانه باشد.