تصاویر| JDAM-ER؛ بمب هدایت‌شونده ارتش ایالات متحده با بُرد بیش از ۷۲ کیلومتر

JDAM-ER، یک بمب هدایت‌شونده دوربرد مجهز به GPS است که می‌تواند اهدافی در فاصله بیش از ۷۲ کیلومتر را هدف قرار دهد. این کیت هدایت بمب پیشرفته در حال حاضر در اختیار ارتش ایالات متحده و بیش از ۲۶ کشور دیگر جهان قرار دارد. در ادامه مشخصات و قابلیت‌های بمب JDAM-ER را بررسی خواهیم کرد.

مهمات حمله مستقیم با برد افزایش‌یافته (JDAM-ER)، جدیدترین نوع بالدار مهمات حمله مستقیم مشترک (JDAM) است که که به‌طور مشترک توسط بوئینگ و سازمان علوم و فناوری دفاعی استرالیا (DSTO) طراحی و ساخته شده است. کیت‌های JDAM که از سال ۱۹۹۸ در حال تولید هستند، می‌توانند بمب‌های سقوط آزاد غیر هدایت‌شونده را به سلاح‌های هوشمند هدایت‌شونده دقیق و مناسب برای همه شرایط آب و هوایی تبدیل کنند.

این کیت در سال ۲۰۱۵ به خدمت نیروی هوایی سلطنتی استرالیا (RAAF) درآمد و در حال حاضر توسط نیروی هوایی ایالات متحده (USAF)، نیروی دریایی ایالات متحده و ارتش‌های بیش از ۲۶ کشور دیگر استفاده می‌شود.

مشخصات فنی کلی JDAM-ER

نوع پروژه: سیستم تسلیحات هدایت‌شونده هوا به سطح
سازنده: بوئینگ
حداکثر برد: ۴۵ مایل (۷۲ کیلومتر)
سقف پرواز: بالای ۴۵۰۰۰ فوت (۱۳۶۷۷ متر)
ورود به خدمت: ۲۰۱۵

تاریخچه توسعه بمب JDAM

تحقیق و توسعه JDAM در سال ۱۹۹۲ بر روی مهمات هدایت‌شونده دقیق برای ارتقاء قابلیت و دقت سلاح‌های هوا به سطح نیروی هوایی ایالات متحده جهت عملیات در شرایط نامساعد آب و هوایی آغاز شد. کیت‌های JDAM برای اولین بار در سال ۱۹۹۷ تحویل داده شدند و آزمایش عملیاتی آنها در سال ۱۹۹۸ انجام شد.

این مهمات در طول آزمایش، که بر روی بیش از ۴۵۰ JDAM انجام شد، قابلیت اطمینان سیستم ۹۵٪ با نرخ دقت ۹.۶ متر را ثبت کردند. نیروی هوایی ایالات متحده در طول عملیات نیروی متفقین بیش از ۶۰۰ JDAM را از هواپیمای بمب‌افکن B-۲ پرتاب کرد و توانایی جنگ هوایی پیشرفته را با پنهان‌کاری و دقت بیشتر نشان داد.

وزارت دفاع ایالات متحده (DoD) در سال ۲۰۲۱ تصمیم به تولید انبوه JDAM گرفت. در همان سال، بوئینگ به DSTO پیشنهاد داد برای طراحی JDAM-ER، کیت JDAM را با فناوری کیت بال دوم ترکیب کند.

JDAM-ER در سال‌های ۲۰۰۶ و ۲۰۰۸ با موفقیت در وومرا استرالیا آزمایش و تولید آن شروع شد.  سازمان مواد دفاعی (DMO) استرالیا در سال ۲۰۰۹ برای تولید، آزمایش‌های نهایی صدور گواهی و تهیه JDAM-ER برای نیروی هوایی سلطنتی سلطنتی استرالیا (RAAF) با DSTO و بوئینگ همکاری کرد. سیستم تسلیحاتی JDAM-ER در سال ۲۰۱۵ به نیروی هوایی سلطنتی استرالیا تحویل داده شد.

طراحی و ویژگی‌های بمب JDAM

JDAM یک سلاح هوا به سطح هدایت‌شونده کم‌هزینه دارای یک سیستم کنترل دم و یک سیستم ناوبری اینرسی (INS) با سیستم موقعیت‌یاب جهانی (GPS) است. مختصات هدف می‌تواند قبل از برخاستن در هواپیما بارگذاری و قبل از رهاسازی سلاح، توسط خدمه هواپیما اصلاح شود. حسگر‌های هواپیما همچنین می‌توانند به طور خودکار مکان هدف را تعیین کنند. JDAM به گونه‌ای طراحی شده است که پس از رهاسازی از هواپیما، به طور خودکار به سمت مختصات هدف تعیین شده حرکت می‌کند.

سیستم JDAM می‌تواند در دقیق‌ترین حالت خود، در صورت وجود داده‌های GPS، احتمال خطای دایره‌ای (CEP) ۵ متر یا کمتر را در طول پرواز آزاد ارائه دهد. با این حال، این سیستم می‌تواند برای زمان‌های پرواز آزاد تا ۱۰۰ ثانیه با انتقال با کیفیت GPS از هواپیما، به خطای دایره‌ای ۳۰ متر یا کمتر دست یابد.

JDAM می‌تواند در حالت‌های شیرجه، ارتفاع بالا و پرواز مستقیم پرتاب شود و هواپیما‌هایی مانند B-1B، B-2A، B-52H، AV-8B، F-15E، F/A-18C/D/E/F، F-16C/D و F-22 در حال حاضر قادر به پرتاب بمب‌های JDAM هستند.

JDAM لیزری و JDAM-ER

JDAM لیزری نوعی از JDAM با قابلیت‌های ارتقایافته است. این سیستم دارای طراحی ماژولار است که امکان نصب کیت حسگر لیزری کم‌هزینه را بر روی JDAM موجود در میدان نبرد در عرض چند دقیقه فراهم می‌کند. JDAM لیزری علاوه بر قابلیت GPS/INS در تمام شرایط آب و هوایی، می‌تواند اهداف مورد نظر، از جمله اهداف متحرک و دریایی را مورد اصابت قرار دهد.

بوئینگ JDAM‌های لیزری را در ماه مه ۲۰۰۸ به نیروی هوایی ایالات متحده تحویل داد. این سیستم بر روی F-15E و F-16 نیروی هوایی ایالات متحده و پلتفرم‌های F/A-18 و A/V-8B نیروی دریایی ایالات متحده عملیاتی است و همچنین توسط شش کشور دیگر نیز استفاده می‌شود.

نوع JDAM-ER با وزن ۵۰۰ پوند (معادل حدود ۲۲۶ کیلوگرم) دارای یک کیت بال ماژولار اضافی است که از فناوری گلاید بمب با قطر کوچک استفاده می‌کند. بال‌ها در حین پرواز باز می‌شوند و برد سلاح را از ۱۵ مایل (۲۴ کیلومتر) به بیش از ۴۵ مایل (۷۲ کیلومتر) سه برابر می‌کنند. کیت بال با طراحی ماژولار را می‌توان به راحتی با فناوری‌های بهبود یافته و سایر پیشرفت‌های ماژولار مانند حسگر‌های لیزری و اقدامات متقابل ضد پارازیت ارتقا داد.

منبع: رویداد24