غار عجیبی که صدای امواج دریا را به آوایی رازآلود تبدیل میکند
در جزیره کوچک و خالی از سکنه استافا در سواحل غربی اسکاتلند، یکی از شگفتانگیزترین پدیدههای طبیعی اروپا قرار دارد؛ غاری دریایی به نام «فینگال» که به دلیل ساختار زمینشناسی منحصربهفرد و پژواکهای صوتی عجیبش شهرت جهانی پیدا کرده است. این غار نهتنها به خاطر زیبایی چشمگیرش مورد توجه گردشگران قرار دارد، بلکه از دیدگاه زمینشناسی نیز یکی از جذابترین آثار طبیعی جهان به شمار میرود.
فرادید| غار فینگال در دل جزیره استافا در مجمعالجزایر هبریدهای داخلی اسکاتلند قرار گرفته و حدود ۷۰ متر به داخل صخره امتداد دارد. ارتفاع آن نیز به حدود ۱۸ متر میرسد. ویژگی خیرهکننده این غار، دیوارها و سقفی است که به طور کامل از ستونهای بازالتی ششضلعی تشکیل شدهاند؛ ستونهایی که مانند قطعات یک پازل عظیم در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند.
به گزارش فرادید؛ زمینشناسان معتقدند این ساختار میلیونها سال پیش، در دوره پالئوسن و در پی فورانهای آتشفشانی عظیم شکل گرفته است. هنگامی که جریانهای گسترده گدازه به تدریج سرد شدند، لایههای بالایی و پایینی آنها منقبض شد و ترکهایی منظم به وجود آمد. این ترکها به مرور به شکل ستونهای ششضلعی درآمدند و یکی از زیباترین نمونههای ستونهای بازالتی جهان را پدید آوردند. بعدها فرسایش ناشی از امواج دریا بخشهایی از این ساختار را آشکار کرد و غار فینگال را به وجود آورد.
پژوهشگران بر این باورند که غار فینگال و گذرگاه مشهور غولها در ایرلند شمالی، که از بیش از ۴۰ هزار ستون بازالتی به هم پیوسته تشکیل شده است، احتمالاً بخشی از یک سامانه آتشفشانی مشترک بودهاند و در نتیجه یک جریان گدازهای واحد شکل گرفتهاند.
شهرت غار فینگال تنها به ساختار سنگی آن محدود نمیشود. فضای داخلی غار به دلیل شکل خاص ستونها و برخورد امواج با دیوارههای سنگی، آکوستیکی کمنظیر ایجاد میکند. صدای دریا در داخل غار به شکل پژواکهایی اسرارآمیز و موسیقایی شنیده میشود؛ ویژگیای که باعث شده نام بومی آن به معنی «غار نغمهها» یا «غار موسیقی» باشد.
نام امروزی غار نیز از افسانهای ایرلندی گرفته شده است. در این روایت، جنگجویی افسانهای به نام «فیون مککومهال» که بعدها به «فینگال» مشهور شد، گذرگاهی سنگی بر روی دریا ساخت تا بتواند با رقیب خود در اسکاتلند نبرد کند. بر اساس این افسانه، غار فینگال بخشی از همان مسیر افسانهای است که در سمت اسکاتلند باقی مانده است.
ستونهای بازالتی که دیواره غار و صخرههای اطراف آن را شکل دادهاند
این غار در قرن هجدهم شهرت گستردهای پیدا کرد و پس از بازدید آهنگساز مشهور آلمانی، فلیکس مندلسون، اهمیت فرهنگی بیشتری یافت. مندلسون که تحت تأثیر صدای امواج و پژواکهای عجیب غار قرار گرفته بود، قطعه معروف «اورتور هبریدها» یا «اورتور غار فینگال» را خلق کرد. پس از آن، نویسندگان، شاعران و شخصیتهای برجسته بسیاری از این مکان دیدن کردند و به شهرت جهانی آن افزودند.
امروزه غار فینگال بخشی از یک منطقه حفاظتشده طبیعی در اسکاتلند است و علاوه بر ارزش زمینشناسی، زیستگاه گونههای مختلف جانوری نیز محسوب میشود. پرندگان دریایی، دلفینها، فکهای خاکستری، کوسههای غولپیکر بیآزار و حتی برخی گونههای نهنگ در آبهای اطراف این جزیره دیده میشوند.
