گنج مقبرۀ «جنگجوی گریفین»؛ مردی که با شمشیر طلایی دفن شده بود
کشف آرامگاه «جنگجوی گریفین» در نزدیکی کاخ نستور در پیلوس یونان، یکی از مهم‌ترین یافته‌های باستان‌شناسی یونان در بیش از نیم‌قرن اخیر به شمار می‌رود. این مقبره که حدود ۱۴۵۰ پیش از میلاد ساخته شده، متعلق به مردی قدرتمند و بلندپایه بوده که در حدود سن ۳۰ تا ۳۵ سالگی درگذشته است.
فرادید| این آرامگاه در سال ۲۰۱۵ و در نزدیکی کاخ مشهور نستور کشف شد. باستان‌شناسان ابتدا تنها با بقایای یک سازه سنگی و چند قطعه سفال و برنز روبه‌رو شدند و تصور نمی‌کردند با مقبره‌ای استثنایی مواجه باشند.
به گزارش فرادید؛ اما در روز دهم حفاری، کشف نخستین اشیای برنزی مشخص کرد که این مقبره برخلاف بسیاری از آرامگاه‌های عصر برنز، در دوران باستان غارت نشده است. به این ترتیب، پژوهشگران با مجموعه‌ای تقریباً دست‌نخورده از اشیای تدفینی روبه‌رو شدند.
گنجینه‌ای کم‌نظیر
درون آرامگاه، گنجینه‌ای کم‌نظیر از اشیای ارزشمند کشف شد. در میان یافته‌ها چهار انگشتر مهر طلایی با نقش‌های پیچیده، حدود ۵۰ سنگ مُهر و بیش از ۱۰۰۰ مهره از جنس کهربا، آمتیست، عقیق سرخ، شیشه و طلا وجود داشت. باستان‌شناسان همچنین یک گردنبند طلایی به طول حدود ۸۰ سانتی‌متر، دو جام طلایی، ظروف ساخته‌شده از طلا، نقره و برنز، یک آینه برنزی با دسته عاجی و یک شانه عاجی تزئین‌شده پیدا کردند.
گردنبند طلایی
در کنار این اشیای تجملی، سلاح‌هایی مانند نیزه، چاقوی جنگی برنزی و شمشیری با قبضه و دسته طلایی نیز قرار داشت. قطعاتی از زره برنزی و کلاه‌خودی ساخته‌شده از دندان‌های گراز نیز نشان می‌دادند که فرد مدفون یک جنگجوی بلندپایه بوده است. یکی از شگفت‌انگیزترین یافته‌ها نیز شمشیر دارای تزئینات طلایی با تکنیکی بسیار نادر و همچنین یک سر گاو نر برنزی بود که احتمالاً به انتهای یک عصای چوبی تشریفاتی متصل می‌شده است.
یک کاسه طلایی که در مقبره کشف شد
نحوه قرار گرفتن این اشیا نیز تصادفی به نظر نمی‌رسید. سلاح‌ها و تجهیزات مرتبط با جنگ عمدتاً در سمت چپ جسد قرار داشتند، در حالی که انگشترهای طلایی، گردنبند و سنگ‌های مُهر در سمت راست او گذاشته شده بودند. بسیاری از اشیای ارزشمند نیز ابتدا روی تابوت چوبی قرار داشتند و پس از فروریختن سقف تابوت، روی بقایای جسد افتادند. همین مجموعه استثنایی از طلا، نقره، برنز، سنگ‌های قیمتی، جواهرات و سلاح‌ها نشان می‌دهد که فرد مدفون از جایگاه اجتماعی بسیار بالایی برخوردار بوده است.
نقش روی یکی از انگشترهای طلایی
چرا او را «جنگجوی گریفین» نامیدند؟
نام امروزی این فرد از تصویر گریفین، موجودی افسانه‌ای با بدن شیر و سر و بال‌های عقاب گرفته شده است که روی یکی از سنگ‌های مُهر و همچنین یک قطعه عاجی دیده می‌شود.
اما شواهد موجود نشان می‌دهد که او صرفاً یک جنگجوی عادی نبوده است. وجود شمشیر دارای تزئینات طلایی، زره، کلاه‌خود دندان‌گرازی، سلاح‌های متعدد، چهار انگشتر طلایی و حجم عظیمی از جواهرات و ظروف گران‌بها، نشان می‌دهد که وی جایگاه اجتماعی بسیار بالایی داشته است. حتی یک عصای تشریفاتی با سر گاو نر نیز در مقبره پیدا شد که احتمالاً نمادی از قدرت و اقتدار بوده است.
شمشیری با دستۀ طلایی در کنار جنگجو دفن شده بود
پژوهشگران با بررسی بقایای اسکلتی دریافتند که جنگجوی گریفین هنگام مرگ حدود ۳۰ تا ۳۵ سال داشته و فردی تنومند با قد تقریبی ۱۷۰ سانتی‌متر بوده است. آسیب شدید به جمجمه و ستون فقرات، که احتمالاً پس از دفن و در اثر فروریختن بخشی از سقف مقبره ایجاد شده، تشخیص علت مرگ را دشوار کرده است.
چرا این جنگجو در مقبره سلطنتی دفن نشد؟
این کشف یک پرسش مهم ایجاد کرده است. در نزدیکی آرامگاه، مقبره بزرگ و سلطنتی تولوس چهارم قرار دارد که محل دفن اعضای بلندپایه جامعه کاخ نستور بوده است. با این حال، جنگجوی گریفین در مقبره‌ای منفرد و کوچک دفن شده بود.
یکی از احتمالات این است که او فردی بیگانه یا مهاجر از کرت بوده که به دلیل مهارت نظامی یا جایگاه سیاسی، وارد خاندان حاکم پیلوس شده و شاید با خانواده سلطنتی ازدواج کرده است. در این صورت، ممکن است او در جامعه پیلوس به جایگاه یک شاهزاده یا فرد نزدیک به خاندان سلطنتی رسیده باشد، اما به دلایلی در مقبره سلطنتی دفن نشده باشد. البته این فرض هنوز اثبات نشده و هویت واقعی او همچنان یکی از رازهای این کشف است.
