خودکشی دستهجمعی در جونزتاون؛ ۲۷ آبان ۱۳۵۷
۱۸ نوامبر ۱۹۷۸، در سکونتگاهی دورافتاده در جنگلهای گویان، بیش از ۹۰۰ نفر از اعضای فرقه «معبد خلق» به دستور رهبرشان جیم جونز جان باختند؛ فاجعهای که با خوراندن سم به کودکان آغاز شد و به مرگ دستهجمعی صدها زن و مرد انجامید. جونز این کشتار را «اقدامی انقلابی» مینامید؛ حادثهای که نام جونزتاون را به یکی از تلخترین رویدادهای تاریخ معاصر آمریکا تبدیل کرد.
در ۱۸ نوامبر ۱۹۷۸ [۲۷ آبان ۱۳۵۷]، جیم جونز، بنیانگذار فرقه «معبد خلق»، صدها نفر از پیروان خود را در یک خودکشی و قتل دستهجمعی در محل اقامت اشتراکی و کشاورزیشان در منطقهای دورافتاده از کشور گویان در آمریکای جنوبی هدایت کرد. بسیاری از پیروان جونز با میل خود نوشیدنی مخلوطشده با سم را نوشیدند، در حالی که برخی دیگر با تهدید اسلحه مجبور به خوردن آن شدند. شمار نهایی قربانیان فاجعه جونزتاون در آن روز به ۹۰۹ نفر رسید که یکسوم آنها کودک بودند.
جیم جونز واعظی کاریزماتیک بود که در دهه ۱۹۵۰ فرقهای مسیحی به نام «معبد خلق» را در شهر ایندیاناپولیس بنیان گذاشت. او علیه نژادپرستی موعظه میکرد و کلیسای چندنژادی او پیروان زیادی از میان آمریکاییهای آفریقاییتبار جذب کرد. جونز در سال ۱۹۶۵ این گروه را به شمال کالیفرنیا منتقل کرد و ابتدا در اوکیا و سپس، از سال ۱۹۷۱، در سانفرانسیسکو مستقر شد.
در دهه ۱۹۷۰، رسانهها کلیسای او را به کلاهبرداری مالی، آزار جسمی اعضا و بدرفتاری با کودکان متهم کردند. در واکنش به افزایش انتقادها، جونز که بیش از پیش دچار بدگمانی شده بود، از اعضای جماعت خود دعوت کرد همراه او به گویان مهاجرت کنند. او وعده داده بود که در آنجا آرمانشهری سوسیالیستی بنا خواهند کرد. سه سال پیش از آن، گروه کوچکی از پیروانش به این کشور کوچک سفر کرده بودند تا در قطعهای از جنگل، مقدمات تأسیس سکونتگاهی را فراهم کنند که بعدها جونزتاون نام گرفت.
جونزتاون آن بهشتی از آب درنیامد که رهبر فرقه وعده داده بود. اعضای معبد خلق ساعتهای طولانی در مزارع کار میکردند و اگر از اقتدار جونز پرسش میکردند، با مجازاتهای سخت روبهرو میشدند. گذرنامههایشان ضبط شده بود، نامههایی که به خانه میفرستادند سانسور میشد و اعضا تشویق میشدند یکدیگر را زیر نظر بگیرند و گزارش دهند.
آنها همچنین مجبور بودند در نشستهای طولانی و شبانه شرکت کنند. جونز که در آن زمان وضعیت سلامت روانیاش رو به وخامت گذاشته و به مواد مخدر اعتیاد پیدا کرده بود، باور داشت دولت آمریکا و دیگران درصدد نابودی او هستند. او اعضای معبد را وادار میکرد نیمهشب در تمرینهای نمایشی خودکشی شرکت کنند.
در سال ۱۹۷۸، گروهی از اعضای سابق معبد خلق و بستگان نگران اعضای فعلی این فرقه، لئو رایان، نماینده دموکرات ایالت کالیفرنیا در کنگره آمریکا را متقاعد کردند برای بررسی وضعیت سکونتگاه به جونزتاون سفر کند. رایان در ۱۷ نوامبر ۱۹۷۸ [۲۶ آبان ۱۳۵۷]، همراه با گروهی از روزنامهنگاران و ناظران دیگر وارد جونزتاون شد. در ابتدا همهچیز خوب پیش رفت، اما روز بعد، هنگامی که هیأت همراه رایان آماده ترک محل بود، چند نفر از ساکنان جونزتاون به آنها نزدیک شدند و خواستند برای خروج از گویان به آنها کمک کنند.
جونز از جدا شدن پیروانش بهشدت آشفته شد. یکی از دستیاران ارشد او با چاقو به رایان حمله کرد، اما نماینده کنگره بدون آسیب از این ماجرا جان سالم به در برد. پس از آن، جونز دستور داد رایان و همراهانش را هنگام تلاش برای ترک محل، در باند فرودگاه کمین کنند و به قتل برسانند. نماینده کنگره و چهار نفر دیگر هنگام سوار شدن به هواپیماهای چارتر کشته شدند.
پس از بازگشت به جونزتاون، جونز به همه دستور داد در محل اجتماعات اصلی گرد هم بیایند و آنچه را او «اقدامی انقلابی» مینامید، انجام دهند. کودکان خردسال اعضای معبد خلق نخستین قربانیان بودند. والدین و پرستاران با استفاده از سرنگ، ترکیبی قوی از سیانور، داروهای آرامبخش و پودر آبمیوه را به گلوی کودکان میریختند. سپس بزرگسالان در صف ایستادند تا از همان نوشیدنی سمی بنوشند؛ در حالی که نگهبانان مسلح اطراف محل اجتماع را محاصره کرده بودند.
وقتی مقامهای گویان روز بعد به محل سکونت اعضای فرقه در جونزتاون رسیدند، صدها جسد را دیدند که سراسر محوطه را پوشانده بود. بسیاری از قربانیان در حالی جان باخته بودند که دستهایشان را دور یکدیگر حلقه کرده بودند. در جریان خودکشیهای دستهجمعی، شماری از ساکنان موفق شدند به جنگل فرار کنند. دستکم چند ده نفر دیگر از اعضای معبد خلق، ازجمله چند تن از پسران جونز، نیز زنده ماندند؛ زیرا هنگام وقوع این حادثه در بخش دیگری از گویان حضور داشتند.
منبع: خبرآنلاین