پروبیوتیک و پری‌بیوتیک؛ دو کلید سلامتی

 وبگاه مدیکال اِکسپرس در گزارشی آورده است:

میکروبیوم روده، که از تریلیون‌ها باکتری مفید تشکیل شده، نقشی حیاتی در سلامت کلی بدن ایفا می‌کند. دو مفهوم پروبیوتیک و پری‌بیوتیک برای حفظ تعادل این زیست‌بوم (اکوسیستم) پیچیده ضروری هستند و در کنار هم عمل می‌کنند.

در این گزارش به زبانی ساده تفاوت، منابع غذایی و نحوه صحیح استفاده از آن‌ها در رژیم روزانه توضیح داده شده است:

پروبیوتیک‌ها: باکتری‌های زنده و مفید

پروبیوتیک‌ها، میکروب‌های زنده و مفیدی (عمدتاً باکتری و مخمر) هستند که با استقرار در روده، فواید مستقیمی برای سلامت دارند.

نقش اصلی: کمک به هضم، تقویت سد دفاعی روده، جذب بهتر مواد مغذی و مقابله با میکروب‌های مضر.

فواید ثابت‌شده: پژوهش‌ها نشان می‌دهند پروبیوتیک‌ها می‌توانند در پیشگیری و درمان اسهال، سندرم روده تحریک‌پذیر (IBS)، عفونت‌های گوارشی و ادراری‌تناسلی، آلرژی، اگزما و حتی کاهش کلسترول مؤثر باشند. آن‌ها همچنین با تقویت سیستم ایمنی، به سلامت دهان و دندان کمک می‌کنند.

منابع: ماست‌های پروبیوتیک، پنیر، ترشی‌های تخمیرشده، کلم ترش (ساورکرات)، چای کامبوچا و مکمل‌های دارویی.

پری‌بیوتیک‌ها: غذای اختصاصی پروبیوتیک‌ها

پری‌بیوتیک‌ها ترکیبات غیر قابل هضمی (عمدتاً فیبرهای غذایی) هستند که به‌عنوان غذا برای باکتری‌های مفید روده عمل می‌کنند.

نقش اصلی: با تغذیه و تحریک رشد پروبیوتیک‌ها، به طور غیرمستقیم سلامت روده را بهبود می‌بخشند.

فواید: مصرف کافی پری‌بیوتیک‌ها می‌تواند به تنظیم قند خون، افزایش جذب کلسیم، تقویت سیستم ایمنی و کاهش خطر سرطان کولورکتال (سرطان روده) کمک کند.

منابع: موز سبز، مارچوبه، پیاز، سیر، جو، جو دوسر، سیب‌زمینی (ترجیحاً آب‌پز و سردشده)، حبوبات (مانند لوبیا و عدس) و انواع میوه‌ها و سبزیجات تازه و خام.

نکات کلیدی برای گنجاندن در رژیم غذایی

۱. ترکیب کنید: مصرف هم‌زمان پروبیوتیک‌ها و پری‌بیوتیک‌ها (که گاهی سین‌بیوتیک نامیده می‌شود) بیشترین سود را دارد. مثلاً ماست پروبیوتیک (پروبیوتیک) را با موز (پری‌بیوتیک) میل کنید؛

۲. تدریجی آغاز کنید: اضافه‌کردن ناگهانی مقدار زیادی از این مواد غذایی می‌تواند باعث ایجاد گاز، نفخ و ناراحتی روده شود؛

۳. به روش پخت توجه کنید: برای حفظ پری‌بیوتیک‌ها، مصرف میوه و سبزیجات به صورت تازه و خام یا روش‌های پخت ملایم (مانند آب‌پزکردن سیب‌زمینی و مصرف آن پس از سردشدن) توصیه می‌شود.

در یک نگاه، پروبیوتیک‌ها مانند کشاورزان مفید روده هستند و پری‌بیوتیک‌ها کود و غذای آن‌ها. حفظ تعادل بین این دو، کلید سلامت میکروبیوم روده و در نتیجه سلامت کلی بدن است.

منبع: ایرنا