زیباترین ماهیهای آکواریومی صخرهای
امروزه ماهیان تپههای مرجانی یکی از رنگارنگترین و متنوعترین حیوانات دریایی هستند. در حقیقت، طیف گستردهای از رنگهای روشن و اشکال ویژه آنها بین حیوانات دریایی بیمانند است و گرچه ممکن است آنها زیبا و آرام به نظر برسند، ولی میتوانند خطرناک هم باشند. رنگهای قرمز زیر آب، سیاه به نظر میرسند و به ماهیها کمک میکنند دیده نشوند.
فرادید| تپههای مرجانی، محیطهای زندگی اقیانوسی گرم، روشن و کمعمق و غنی از زندگی هستند. ساختمان عظیم تپه از جنس مرجان آبی است که جانوران ریز از جمله ماهیها در محیط آن زندگی میکنند. وقتی مرجانها میمیرند، به شکل یک ساختمان سنگی سخت ساختهشده از سنگ آهک در میآیند.
مرجانها برای بسیاری از جانداران، پناهگاه فراهم میکنند. این جانداران شامل اسفنجها، ماهیها (کوسهصخرهای سرسیاه)، groupers (نوعی ماهی مناطق گرمسیری)، ماهی دلقکی، مارماهی، طوطی ماهی، قاشقک و عقرب ماهی، ستاره دریایی، سخت پوستانی (خرچنگ و میگو)، لاک پشت، مار دریایی، حلزون و نرمتنان (هشت پا، حلزون گرمسیری مارپیچی و حلزون دوکفهای) میشوند. پرندگان هم از جانوران تپههای مرجانی تغذیه میکنند.
انواع مرجانها کدامند؟
دو نوع از مرجانها وجود دارند: : مرجان سخت و مرجان نرم. مرجانهای سخت (مرجان مغزی و مرجان شاخ گوزنی)، اسکلت سنگآهکی سختی دارند که پایه تپههای مرجانی را تشکیل میدهند. مرجانهای نرم (انگشتان دریایی و تازیانههای دریایی) برای ساخت تپهها به کار نمیروند.
مرجانها در چه عمقی از دریا زندگی میکنند؟
تپههای مرجانی در آبهای گرم کمعمق، معمولا نزدیک به خشکی و بیشتر در مناطق گرمسیری به وجود میآیند. مرجانها دماهای بین ۲۱ تا ۳۰ درجه سانتی گراد را ترجیح میدهند. تپههای مرجانی بیشتر در ساحل شرقی آفریقا، ساحل جنوبی هند در دریای سرخ و در ساحلهای شمال شرقی و شمال غربی استرالیا و خلیج فارس ایران هستند.
تپه گریت بَرییِر The Great Barrier Reef (در سواحل استرالیا) بزرگترین تپه مرجانی در جهان است که بیش از ۲۰۰۰ کیلومتر طول دارد.
امروزه ماهیان تپههای مرجانی یکی از رنگارنگترین و متنوعترین حیوانات دریایی هستند. در حقیقت، طیف گستردهای از رنگهای روشن و اشکال ویژه آنها بین حیوانات دریایی بیمانند است و گرچه ممکن است آنها زیبا و آرام به نظر برسند، ولی میتوانند خطرناک هم باشند. رنگهای قرمز زیر آب، سیاه به نظر میرسند و به ماهیها کمک میکنند دیده نشوند.
خطوط راهراه کمک میکند ماهی خودش را در برابر مرجان استتار کند. نقش و نگارهای خالدار سبب میشود سایر آبزیان آنها را شکارچی قلمداد کنند.
هر یک از گونههای ماهی حیاتش را به روش خاص خودش حفظ میکند که انسان را متحیر میکند. در ادامه فهرستی از برخی ماهیان متداول تپههای مرجانی ارائه شده است. بسیاری از این گونهها برای آکواریومهای خانگی مناسب هستند.
دلقکماهی قلابدار
دلقکماهی قلابدار بیتردید زیباترین عضو از خانواده دلقکماهیان است. اعتقاد بر این است که دهان زرد روشن یک عامل بالقوه برای ترساندن و دور کردن شکارچیان است. دلقکماهی یک تغذیهکننده مهاجم است و بیشتر از سختپوستان و نرمتنان تغذیه میکند. آنها با استفاده از آروارههای قوی خود پوسته حلزونهای صدفدار و خرچنگها را میشکنند.
دلقکماهی نارنجی – سبز
دلقکماهی نارنجی – سبز در حقیقت مهاجمترین ماهی بین گونههای دلقکماهی است. آنها با فک قوی خود میتوانند پوستههای سفت سنگی را به انبوهی از شن و ماسه خرد کنند. رنگهای چشمگیر آنها میتوانند خیلی متفاوت باشند. سویههای اقیانوس هند دمهای پرتقالی رنگ دارند، درحالیکه سویههای اقیانوس آرام شعاعهای بالهای پرتقالی دارند. آنها تا حدود۳۰ سانتی متر رشد میکنند.
دلقکماهی سیاه
دلقکماهی سیاه یکی از گونههای دلقکماهی با رفتار تهاجمی کمتر است. به دلیل این ویژگی، برای آکواریومهای خانگی مناسب هستند. آنها دندانهای قرمز رنگ دارند و رنگشان میتواند در روزهای مختلف از آبی تا سبز متفاوت باشد. مانند سایر دلقکماهیان از سختپوستان و نرمتنان تغذیه میکنند و مخلوط کردن آنها با بیمهرگان در آکواریوم توصیه نمیشود.
شاهینماهی جارزن
شاهینماهیان گروهی از ماهیان تپههای مرجانی هستند که به استراحت روی مرجانها و سنگها عادت دارند و برای شکار کردن صبر میکنند. آنها از میگوها و ماهیان کوچک تغذیه میکنند. این گونهها با داشتن خطوط عمودی قرمز که به استتار آنها کمک میکند، مشخص میشوند.
شاهینماهی بینیدراز
شاهینماهی بینیدراز با ویژگیهای بدن دراز و نشانهای مربعی شکل قرمز رنگ مشخص میشود. این ماهی از پوزه بلند خود برای بررسی شکافهای مرجانی و یافتن غذا استفاده میکند. الگوی رنگ این ماهی کمک میکند میان مرجانها پنهان شود. او بیحرکت میماند و منتظر یک وعده غذایی سرگردان مناسب میشود.
پروانهماهی با نوار مسی
پروانهماهی با نوار مسی یک گونه بسیار زیبا و ظریف است. وجود یک نقطه سیاه بزرگ در پشت قسمت بالای بدن مانند یک چشم به نظر میرسد و به گمراه کردن شکارچیان کمک میکند. این ماهی با استفاده از پوزه بلند خود به کاوش و تغذیه از پولیپهای مرجانی و کرمهای لولهای میپردازد. این ماهی یکی از گونههای آکواریومی محبوب است ولی ظریف بوده و زنده نگه داشتن آن دشوار است.
پروانهماهی زیناسبی
پروانهماهی زیناسبی با ویژگی خطوط سیاه طویل در پشت خود که شبیه زین اسب است مشخص میشود. شکل این گونهها شبیه برخی گونههای فرشتهماهی است. این ماهی برای آکواریومهای حاوی بیمهرگان توصیه نمیشود، چون پولیپهای مرجانی و سختپوستان را میخورد.
فرشتهماهی ملکه
فرشتهماهی ملکه بیشک از زیباترین گونههای فرشتهماهی است. ملکههای جوان شبیه فرشتهماهی آبی جوان هستند. ولی وقتی رشد میکنند، نشانههای آبی و زرد با رنگهای رنگین کمانی در لبههای بالههای خود پیدا میکنند. این ماهی در غرب اقیانوس اطلس یافت میشود. یک ماهی چراکننده است و از جلبکها، اسفنجها و مرجانها تغذیه میکند.
فرشتهماهی خاکستری
همانند بسیاری از گونههای فرشتهماهی، فرشتهماهی خاکستری هنگام رشد، دچار تغییرات رنگ میشود. جوانها سیاه با خطوط راهراه عمودی زرد رنگ هستند. هنگام بلوغ رنگ خود را از دست میدهند و رنگ مایل به خاکستری بالغها را به خود میگیرند. این فرشتهماهیان در آبهای اقیانوس آرام و جزایر کارائیب یافت میشوند و از جلبکها و اسفنجها تغذیه میکنند.
فرشتهماهی زیبای تپه
فرشتهماهی زیبای تپه با ویژگیهای رنگ سیاه و زرد درخشان خود مشخص میشود. ماهیان جوان این گونه، زرد رنگ بوده و دارای یک لکه کوچک تیره هستند. در حیاتوحش این گونهها تا طول حدود ۶۰ سانتیمتر رشد میکنند. این ماهیها در غرب اقیانوس اطلس یافت میشوند و از جلبکها، اسفنجها و پولیپهای مرجانی تغذیه میکنند.
زبانشاهی
این ماهی با نام زبان کرگدنی هم شناخته میشود. توسط رنگهای سیاه و کمابیش شبیه نئون آبی مشخص میشود. دم این گونه با گوه زرد روشن مشخص میشود. این ماهی خجالتی و جلبکخوار است. میتواند تا طول ۲۵ سانتیمتر رشد کند. آنها به خاطر رنگ درخشانشان مورد توجه آکواریومدارها هستند.
دلقکماهی پرکولا
این ماهی یکی از زیباترین گونههای دلقکماهیان است. وجود رنگهای متضاد پرتقالی، سفید و سیاه این ماهی را بین آکواریومدارها محبوب کرده است. این ماهی در آبهای اقیانوس هند و اقیانوس آرام یافت میشود و از پلانکتونها و سختپوستان کوچک تغذیه میکند. مانند تمام دلقکماهیان، خانه خود را در ریشههای حساس چندین گونه از شقایقها میسازد.
دلقکماهی گوجه فرنگی
این ماهی با تک نوار سفید پشت سرش و لکه تیره پشت بدن مشخص میشود. این ماهی در آبهای اقیانوس هند و آرام یافت میشود.
دلقکماهی جوهر مردابی
این ماهی با رنگ صورتی کمرنگ، نرم و نوار سفید تکی در پشت سر خود مشخص میشود. در اقیانوس آرام یافت میشود. از پلانکتونها و سختپوستان کوچک تغذیه میکند. این ماهی بسیار تهاجمی و قلمروطلب است. مشخص شده که این ماهیان کوچک ۵/۷ سانتیمتری به بدن کوسهها و غواصان سرگردانی که خیلی نزدیک به شقایق میزبان آنها باشند میچسبند.
دلقکماهی خرمایی
دلقکماهی خرمایی، یکی از بزرگترین گونههای دلقکماهی است. آنها میتوانند تا طول ۱۵ سانتیمتر رشد کنند. رنگ این گونهها از پرتقالی روشن تا قهوهای زنگی تا کمابیش سیاه متفاوت است. این ماهی در اقیانوس آرام یافت میشود و معمولا لابلای شقایقهای دریایی بزرگ پنهان میشود.
ماهی آتشی
ماهیان آتشی با رنگ روشن و باله پشتی بسیار درازشان مشخص میشوند. این باله یک ابزار علامتدهنده و خبررسان برای ارتباط با سایر ماهیان آتشی است. همچنین یک ابزار محافظ در برابر شکارچیان است. این ماهیان در سراسر اقیانوس هند و آرام یافت میشوند.
آتشماهی بنفش
آتشماهی بنفش نام خود را از وجود نشانههای بنفش و قرمز روشن گرفته است. مانند سایر گروههای آتشماهی، دارای یک باله پشتی دراز و کشیده است که برای برقراری ارتباط با سایر آتشماهیان و قفل کردن خود به حفرات و شکافها به کار میرود. این ماهیها از کف غذا گرفته و از پلانکتونها و سختپوستان کوچک تغذیه میکنند. آنها تا طول حدود ۵ سانتیمتر رشد میکنند.
گرامای سلطنتی
ماهی گرامای سلطنتی ماهی زیبای تپههای مرجانی است که تنها در تپههای کارائیب یافت میشود. این ماهی خیلی خجالتی و پنهانشونده است و از پلانکتونها و سختپوستان کوچک تغذیه میکند. رنگ زرد و بنفش این گونهها در زیر آب، تیرهتر به نظر میرسد و به ماهی در همرنگ شدن با محیط اطراف کمک میکند.
منبع: دنیای حیوانات
