تصاویر| آرادو Ar-234 ؛ شاهکار ارتش هیتلر که دفاع هوایی متحدین را کلافه کرد
داستان شگفت انگیز آرادو Ar-234، نخستین بمب افکن جت تاریخ هوانوردی؛ شاهکار مهندسی آلمان نازی که فرسنگ ها جلوتر از زمان خود بود.
در روزهای پایانی جنگ جهانی دوم، زمانی که آسمان اروپا در تسخیر هزاران جنگنده و بمب افکن موتور پیستونی و ملخی متحدین بود، آلمان نازی از سلاحی رونمایی کرد که گویی از چندین دهه بعد به آن دوران پرتاب شده بود. هواپیمای آرادو ای آر 234 (Arado Ar 234) معروف به «بلیتس» (Blitz) به معنای صاعقه، نخستین بمب افکن و هواپیمای شناسایی موتور جت عملیاتی در جهان بود.
این پرنده به قدری سریع و بلندپرواز بود که جنگنده های افسانه ای آن زمان مانند اسپیت فایر بریتانیایی یا ماستنگ P-51 آمریکایی، در حالت پرواز کروز عملا هیچ شانسی برای نزدیک شدن، رهگیری یا سرنگونی آن نداشتند.

نوآوری های انقلابی و چالش های مهندسی عجیب ای آر-234
طراحی آرادو 234 به سرپرستی مهندس برجسته آلمانی، والتر بلومه، با نوآوری هایی همراه بود که تا پیش از آن در صنعت هوانوردی دیده نشده بود. با این حال، محدودیت های زمان جنگ باعث شد سازندگان به راه حل های بسیار عجیبی دست بزنند:
حذف چرخ ها در نسخه های اولیه (سری ای)
برای صرفه جویی در وزن و باز کردن فضای بیشتر درون بدنه برای باک های سوخت بزرگ تر، نسخه های اولیه این جت فاقد ارابه فرود استاندارد بودند! هواپیما روی یک کالسکه سه چرخ بزرگ و جداشونده تیک آف می کرد (که بعد از بلند شدن با چتر به زمین می افتاد) و هنگام فرود، از اسکی های هیدرولیکی تعبیه شده زیر بدنه استفاده می کرد. این ایده اگرچه وزن را کم کرد، اما هواپیما را پس از فرود روی باند کاملا زمین گیر و آسیب پذیر می کرد؛ به همین دلیل در نسخه اصلی (سری بی) ارابه فرود سه چرخه استاندارد جایگزین آن شد.


دماغه کاملا شیشه ای و کابین پریسکوپی
کابین خلبان در جلوترین نقطه بدنه و به صورت یک سازه یکپارچه شیشه ای طراحی شده بود که دید 360 درجه فوق العاده ای به خلبان می داد. اما این طراحی یک چالش داشت: هیچ فضایی برای مستقر شدن یک مامور بمب انداز وجود نداشت. در نتیجه، خلبان باید به تنهایی هم هواپیما را هدایت می کرد و هم در زمان بمباران، از طریق یک سیستم پریسکوپ پیشرفته که بالای سقف کابین نصب شده بود، روی هدف نشانه گیری می کرد!

نقش عملیاتی در جنگ: چشم مخفی لوفت وافه
برخلاف جنگنده جت هم دوره خود یعنی مسرشمیت Me-262 که یک شکارچی بود، آرادو 234 بیشتر در نقش شناسایی استراتژیک درخشید. در اواخر سال 1944، زمانی که هیچ پرنده آلمانی به دلیل برتری هوایی مطلق متحدین جرات ورود به حریم هوایی بریتانیا را نداشت، نسخه های شناسایی ای آر-234 بدون ترس از رادارها و جنگنده ها، بر فراز انگلستان پرواز کرده و از بنادر و آمادگی های جنگی متحدین عکس برداری می کردند.
در نقش بمب افکن، مشهورترین ماموریت این پرنده در مارس 1945 رقم خورد؛ جایی که اسکادران های آرادو 234 برای تخریب پل رماگن (لودندورف) تلاش کردند تا جلوی پیشروی ارتش آمریکا به قلب خاک آلمان را بگیرند. هرچند این حملات آسیب های شدیدی به پل وارد کرد، اما به دلیل کمبود شدید سوخت، قطعات یدکی و زمان در پایان جنگ، این شاهکار مهندسی نتوانست سرنوشت آلمان نازی را تغییر دهد.

مشخصات فنی بمب افکن جت Arado Ar-234 B-2
|
شاخص فنی |
مقادیر و جزئیات |
|
نوع کاربری |
بمب افکن تاکتیکی پرسرعت / پرنده شناسایی پیشرفته |
|
تعداد و نوع موتور |
2 موتور توربوجت Junkers Jumo 004B (اولین موتورهای جت تولید انبوه جهان) |
|
حداکثر سرعت |
742 کیلومتر بر ساعت در ارتفاع 6000 متری |
|
سقف پروازی |
12000 متر (فراتر از برد مفید بسیاری از پدافندهای آن زمان) |
|
برد عملیاتی |
1100 کیلومتر (با بارگیری کامل بمب) |
|
ظرفیت حمل تسلیحات |
تا 1500 کیلوگرم بمب در آویزهای خارجی زیر بدنه و ناودانی موتورها |
سرنوشت صاعقه؛ تنها بازمانده جهان در موزه اسمیتسونین
از میان حدود 210 فروند آرادو Ar-234 که تا پایان جنگ ساخته شد، بیشتر آن ها توسط خود آلمانی ها نابود شدند تا به دست دشمن نیفتند و تعدادی نیز در پروازهای آزمایشی سقوط کردند.
امروز، تنها یک فروند از این پرنده شگفت انگیز در جهان به صورت کاملا سالم باقی مانده است. این هواپیما که در اواخر جنگ توسط نیروهای آمریکایی غنیمت گرفته شده بود، پس از دهه ها نگهداری، به طور کامل بازسازی شد و اکنون در موزه ملی هوافضای اسمیتسونین در ویرجینیای آمریکا در معرض دید عموم قرار دارد؛ یادگاری زنده از دوران تلاقی موتورهای ملخی و آغاز عصر جت.







منبع: عصر ایران