قدرت گرفتن شرکت‌های نوظهور تولید تسلیحات نظامی در سایه جنگ در اوکراین و ایران

نسل جدیدی از استارتاپ‌های دفاعی در حال رقابتی شدید با بزرگ‌ترین سازندگان تسلیحات جهان هستند و به‌تدریج در حال پیشروی‌اند.

صنعت دفاعی غرب مدت‌ها تحت سلطه غول‌هایی مانند لاکهید مارتین، بوئینگ، تالس، بی‌اَای سیستم بوده است. اکنون اما شرکت‌هایی که تنها چند سال از تأسیس آن‌ها می‌گذرد، در حال به‌دست آوردن قراردادهای وزارتخانه‌های دفاعی هستند گهگاهی به قیمت کنار زدن بازیگران قدیمی است.

ماه گذشته، شرکت فناوری دفاعی آمریکایی Anduril قراردادی ۱۰ساله با ارتش آمریکا برای تأمین سخت‌افزار، نرم‌افزار و زیرساخت امضا کرد که می‌تواند تا ۲۰میلیارد دلار ارزش داشته باشد. در آلمان نیز دولت قراردادی چند میلیارد یورویی برای پهپاد با شرکت‌های آلمانی Stark و Helsing که به‌ترتیب در سال‌های ۲۰۲۴ و ۲۰۲۱ تأسیس شده‌اند، منعقد کرده است.

در شرایطی که اروپا و آمریکا برای مقابله با تهدید روسیه و جنگ خاورمیانه با سرعت در حال افزایش توان دفاعی هستند، رقابت شرکت‌های جدید چالشی تازه برای پیمانکاران نظامی ایجاد کرده است؛ شرکت‌هایی که همین حالا هم برای افزایش تولید با مشکل مواجه‌اند.

این تقابل ماه گذشته زمانی به‌وضوح دیده شد که آرمین پاپرگر، مدیرعامل Rheinmetall، صنعت پهپادی اوکراین را «مثل بازی با لگو» توصیف کرد. بااین‌حال، کشورهای خلیج فارس که به‌دنبال مقابله با حملات پهپادی ایران هستند، در حال مذاکره برای خرید سامانه‌های اوکراینی هستند که ارزان‌تر و در مقابله با پهپادها مؤثرترند.

پیر وندیه، مدیر ارشد بخش تحول ناتو، پیش‌بینی می‌کند دو سناریو ممکن است رخ دهد: «یا استارتاپ‌ها در نهایت در شرکت‌های بزرگ ادغام می‌شوند و آن‌ها را به تسریع تغییر وادار می‌کنند، یا این تقابل شدیدتر می‌شود و تازه‌واردها آن‌قدر سریع رشد می‌کنند که بتوانند غول‌ها را کنار بزنند. به همین دلیل ما در یک لحظه داروینی قرار داریم و هنوز زود است بگوییم چه اتفاقی خواهد افتاد.»

او معتقد است شرکت‌های آمریکایی بیشتر از رقبای اروپایی تحت فشار هستند، زیرا در اروپا سرمایه‌گذاری خطرپذیر کمتر است و برخی دولت‌ها نیز تمایل کمتری برای ریسک روی شرکت‌های جدید دارند. برای مثال، استارتاپ فضایی دفاعی فرانسوی Dark که در سال ۲۰۲۱تأسیس شده بود، سال گذشته تعطیل شد و بخشی از دلیل آن را نبود حمایت دولتی دانست. وندیه گفت: «تفاوت اصلی این است که تمایل به ریسک در اروپا بسیار کمتر از ایالات متحده است.»

همکاری با خودروسازان

چهار سال پس از آغاز جنگ اوکراین، پیمانکاران نظامی هنوز هم به اندازه کافی سلاح تولید نمی‌کنند. این مسئله در کشورهای مختلف ناتو از جمله فرانسه و آمریکا نیز مشاهده شده است. هم‌زمان با درگیری آمریکا در جنگ با ایران، پنتاگون قراردادی با پیمانکاران نظامی برای افزایش تولید امضا کرده است.

وندیه گفت: «ساختار صنعت دفاعی ما هنوز بازتابی از ذهنیت پس از جنگ سرد است. این صنعت می‌تواند محصول توسعه دهد، اما در تولید انبوه با مشکل مواجه است. صنایع غیرنظامی و نظامی باید دوباره به هم متصل شوند؛ چیزی که در طول تاریخ بارها رخ داده است.»

او به تانک شرمن در جنگ جهانی دوم اشاره کرد که شاید بهترین تجهیزات نبود، اما به‌دلیل قابلیت تولید انبوه توسط خودروسازان آمریکایی مانند Ford و Chrysler بسیار مؤثر بود. به گفته او: «درس ساده است؛ سیستمی که کمی کمتر بی‌نقص است اما در تعداد بالا تولید می‌شود، می‌تواند ارزش نظامی بیشتری نسبت به سیستمی عالی اما غیرقابل تولید در مقیاس [انبوه] داشته باشد.»

برخی کشورهای ناتو اکنون به همکاری میان بخش‌های غیرنظامی و دفاعی روی آورده‌اند. خودروساز فرانسوی Renault در حال بررسی تولید پهپادهای نظامی است و شرکت آلمانی Volkswagen نیز بر اساس گزارش‌ها،در حال مذاکره با شرکت اسرائیلی Rafael برای تولید کامیون‌های سنگین جهت حمل موشک‌ها، پرتابگرها و ژنراتورهای این سامانه‌ها است.

منبع: روزیاتو