کشف اسرار تمدن گمشده ۶ هزارساله با ظهور اشباح سنگی در صحرای سرخ
آیا ممکن است تمدنی بزرگ درست در همسایگی مصر باستان وجود داشته باشد که تاریخ تا به امروز نامی از آن نبرده است؟ یافتههای جدید در بیابانهای شرق سودان نشان میدهد که ۶ هزار سال پیش، مردمی با پیوندی عجیب و مقدس با دامهای خود، بناهایی ساختهاند که حتی گذر زمان و فرسایش شدید بیابان هم نتوانسته است یاد آنها را از بین ببرد.
باستانشناسان با استفاده از جدیدترین فناوریهای نقشهبرداری ماهوارهای، موفق به شناسایی صدها بنای تدفینی عظیم در صحرای «عطایی» شدند. این کشف بزرگ، پرده از حیات یک فرهنگ عشایری ناشناخته برمیدارد که هزاران سال پیش در یکی از دورافتادهترین نقاط جهان زندگی میکردند.
آیا ممکن است تمدنی بزرگ درست در همسایگی مصر باستان وجود داشته باشد که تاریخ تا به امروز نامی از آن نبرده است؟ یافتههای جدید در بیابانهای شرق سودان نشان میدهد که ۶ هزار سال پیش، مردمی با پیوندی عجیب و مقدس با دامهای خود، بناهایی ساختهاند که حتی گذر زمان و فرسایش شدید بیابان هم نتوانسته است یاد آنها را از بین ببرد.

۲۸۰ بنای یادبود
تصور کنید در میان ریگهای روان و گرمای طاقتفرسای صحرایی که میان نیل خروشان و دریای سرخ محصور شده، صدها سازه سنگی غولپیکر از دل خاک سر برآورند. این تنها یک صحنه از فیلمهای تخیلی نیست؛ این واقعیتی است که اخیراً تیمی بینالمللی از باستانشناسان با کمک چشمان تیزبین ماهوارهها به آن دست یافتهاند.
آنها بیش از ۲۸۰ بنای یادبود تدفینی را یافتهاند که بخش بزرگی از آنها تابهحال از دید بشر پنهان مانده بود. این موضوع به ۴۵۰۰ سال پیش از میلاد مسیح برمیگردد؛ جایی که انسان و طبیعت در پیوندی ناگسستنی، فرهنگی را بنا نهادند که امروز لرزه بر تن یافتههای سنتی تاریخ میاندازد.
سقوط دیوار سکوت
درحالیکه سالها تصور میشد مناطق خشک و بیابانی میانرود نیل و دریای سرخ در شرق سودان، تنها مسیری برای عبور کاروانها بوده است، نتایج یک بررسی ماهوارهای جدید نشان میدهد که این منطقه روزگاری قلب تپنده یک فرهنگ باستانی پیشرفته بوده است.
محققان موفق شدند ۲۸۰ بنای تدفینی سنگی را شناسایی کنند که ۲۶۰ مورد از آنها کاملاً برای دنیای علم ناشناخته بودند. این بناها که متعلق به فرهنگ گلهداری گمشدهای هستند، پنجرهای رو به دورانی میگشایند که در آن رابطه انسان و حیوان فراتر از نیازهای معیشتی و در حد یک آیین مقدس بوده است.
نقشهبرداری از فضا برای کشف تاریخ در زمین
به دلیل شرایط دشوار جغرافیایی و خطرات ناشی از درگیریهای داخلی در سودان، باستانشناسان این بار بهجای بیل و کلنگ، از تصاویر ماهوارهای با کیفیت بالا استفاده کردند تا ۱۷۵ هزار مایل مربع از اراضی متروکه را جستجو کنند. نتیجه این جستجوی مدرن، کشف سازههایی بود که باستانشناسان نام «مقبرههای محصور عطایی» را بر آنها نهادهاند. این بناها که قدمتشان به ۴۵۰۰ تا ۲۵۰۰ سال پیش از میلاد برمیگردد، گاه تا ۲۰ متر طول دارند و با دیوارههای سنگی دایرهایشکل، محفظههای تدفین مرکزی را در آغوش گرفتهاند.
آیینهای تدفین
به گزارش سایت Yahoo / Scientists بارزترین ویژگی این تمدن گمشده، پیوند عمیق آنها با گاوهاست. در حفاریهای انجام شده، بقایای گاوها بارها در کنار بقایای انسانی در داخل این مقبرههای سنگی پیدا شده است.
باستانشناسان بر این باورند که این حیوانات بهعنوان بخشی از یک آیین تشییعجنازه باشکوه در کنار صاحبانشان دفن میشدند. علاوه بر این، هنر صخرهای برجایمانده در نزدیکی این قبور، تصاویر متعددی از گاوها را به نمایش میگذارد که تأییدکننده جایگاه ویژه این دامها در ساختار اجتماعی و اعتقادی این جامعه کوچنشین است.

ردپای زندگی در دلسنگهای باستانی
اهمیت این بناها تنها به جنبه مذهبی آنها ختم نمیشود؛ این سازهها در واقع «نشانگرهای اجتماعی» بزرگی بودند. برای یک جامعه عشایری که دائماً در حال حرکت است، توقف و صرف انرژی زیاد برای ساخت چنین بناهای سنگی عظیمی نشاندهنده اهمیت تعلق خاطر به سرزمین و منابع آبی است. حتی امروز هم میتوان ردپای فرسوده مسیر حرکت گلههای باستانی را در نزدیکی این بناها مشاهده کرد که گویی داستانی ناتمام از زندگی روزمره هزاران سال پیش را روایت میکنند.
فراتر از نوشتههای مکتوب
کشف این ۲۸۰ بنای یادبود، تنها آغاز یک مسیر طولانی برای درک بهتر تمدنهای حاشیه نیل است. این یافتهها ثابت میکند که تاریخ همواره فراتر از نوشتههای مکتوب است و گاهی در دلسنگهای سرد بیابانی که هزاران سال زیر آفتاب سوزان پنهان بودهاند، حقایقی نهفته است که میتواند نگاه ما را به ریشههای تمدن بشری تغییر دهد. این مردم که زمانی با گلههای خود در این دشتها فرمانروایی میکردند، اکنون با کمک تکنولوژی ماهوارهای دوباره به نقشه تاریخ بازگشتهاند تا یادآوری کنند که هیچ تمدنی برای همیشه گم نمیشود.
منبع: همشهری