مقبرۀ «نگهبان اسرار» بعد از 4300 سال از زیر شنها بیرون آمد
باستانشناسان در محوطه باستانی سقاره در مصر، آرامگاه یکی از مقامات بلندپایه دوران پادشاهی کهن را کشف کردهاند؛ فردی به نام «سخنتیو-پتاح» که عنوانی جالب و در نگاه نخست اسرارآمیز داشته است: «نگهبان اسرار فرمانهای سلطنتی».
فرادید| سخنتیو-پتاح در دوره پادشاهی کهن یعنی دوران ساخت اهرام بزرگ مصر زندگی میکرد. بر اساس کتیبههای آرامگاه، او علاوه بر این عنوان، سمتهایی مانند «ناظر تمامی کارهای شاه» و «ناظر اسناد سلطنتی» را نیز بر عهده داشته است. آن مِیسی راث، مصرشناس دانشگاه نیویورک که در این کاوش مشارکت نداشته، معتقد است عنوان «نگهبان اسرار فرمانهای سلطنتی» احتمالاً معنایی کاملاً اداری داشته و به مقامی اشاره میکرده که مسئول اسناد سلطنتی و کاتبان آنها بوده و به اطلاعات محرمانه دسترسی داشته است.
به گزارش فرادید؛ درون آرامگاه، باستانشناسان یک میز پیشکش، حوضچه تطهیر و دو «درِ کاذب» پیدا کردند. درهای کاذب از عناصر رایج معماری آرامگاههای مصر باستان بودند و بهصورت نمادین راهی برای ارتباط روح متوفی با جهان بیرون محسوب میشدند. شکل و سبک این درها نشان میدهد که آرامگاه احتمالاً در اواخر دودمان پنجم یا اوایل دودمان ششم، حدود ۴۳۵۰ سال پیش، ساخته شده است.
از دیگر یافتههای قابل توجه، بیش از ۱۰۰ پیکره «شابتی» است. مصریان باستان باور داشتند این پیکرهها پس از مرگ بهعنوان خدمتکاران متوفی در جهان دیگر به کار گرفته میشوند. همچنین یک تندیس چوبی از شاهین، احتمالاً مرتبط با هوروس، خدای شاهینسر، و بقایای «کارتوناژ» نیز در آرامگاه کشف شده است. با این حال، هنوز مومیایی خود سخنتیو-پتاح شناسایی نشده است.
نکته مهم درباره این کشف احتمال استفاده مجدد از آرامگاه در دورههای بعدی است. آن مِیسی راث با بررسی تصاویر و اطلاعات منتشرشده از سوی وزارت گردشگری و آثار باستانی مصر معتقد است بسیاری از شابتیها و احتمالاً بقایای کارتوناژ مربوط به دفنهای متأخر هستند، نه تدفین اولیه صاحب آرامگاه.
این آرامگاه در منطقه «بوباستیون» سقاره کشف شده است؛ منطقهای که در دورههای متأخر مصر باستان بهویژه به دلیل تدفین گربهها شهرت داشت و با باستت، ایزدبانوی مرتبط با باروری و حفاظت، ارتباط داشت. با این حال، در گزارش رسمی اشارهای به کشف تدفین گربه در داخل همین آرامگاه نشده است.
در مجموع، آرامگاه سخنتیو-پتاح تصویری تازه از ساختار اداری حکومت مصر در اواخر پادشاهی کهن ارائه میکند؛ دورهای که در آن مقامات عالیرتبه نهتنها در اداره امور سلطنتی و پروژههای شاه نقش داشتند، بلکه مسئولیت نگهداری و مدیریت اسناد و اطلاعات حساس دربار را نیز بر عهده میگرفتند.
